Category Archives: Books

ഹര ഹാചി ബു !

ഒരു 80 -90 വയസ്സിന് മേലെ പ്രായമായ , തികച്ചും ഊർജ്ജസ്വലരായ, കർമ്മനിരതരായ, സന്തോഷമായിട്ടിരിക്കുന്ന ആളുകളെ കാണുമ്പോൾ “ഈ പ്രായത്തിലും എന്നാ ഒരിതാ!! “, “പയറുമണി പോലെ ഓടിനടന്ന് പണിയെടുക്കുന്നത് കണ്ടോ !” എന്നൊക്കെ നമ്മൾ അത്ഭുതത്തോടെ അഭിപ്രായപ്പെടാറുണ്ട്. എന്തിനേറെ പറയുന്നു , 70 വയസ്സായ മമ്മൂട്ടിയുടെ പ്രായവും “ചെറുപ്പവും” നമുക്ക് ചർച്ചാവിഷയമാണ് . നൂറു പേരിൽ വിരലിൽ എണ്ണാവുന്നത്ര ആളുകളെ മാത്രമേ നമുക്കങ്ങനെ കാണാൻ കിട്ടാറുള്ളു എന്നത് കൊണ്ടാണ് ഇത്തരക്കാർ പലപ്പോഴും വാർത്താശ്രദ്ധ പിടിച്ചുപറ്റാറുള്ളത് . 96 വയസുള്ള പുഞ്ചിരിയമ്മച്ചിയെ ഏതാനും മാസങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് സമൂഹ മാധ്യമങ്ങളിൽ ആഘോഷിക്കപ്പെട്ടിരുന്നതും നമ്മിൽ ചിലർ ഓർക്കുന്നുണ്ടാകും.100 വയസ്സ് വരെ ജീവിച്ചിരിക്കുക , അതും ആരോഗ്യത്തോടെ, സന്തോഷത്തോടെയും ജീവിച്ചിരിക്കുക എന്നുള്ളത് നമുക്കെപ്പോഴും അപ്രാപ്ര്യമായതെന്ന് തോന്നുന്ന സംഗതിയാണ്. നമ്മുടെ ആരോഗ്യ ശീലങ്ങൾ, സാമൂഹിക പശ്ചാത്തലം, മാനസിക നിലവാരം ഇതൊക്കെ നമ്മുടെ ദീർഘായുസ്സിനെ സ്വാധീനിക്കുന്ന ഘടകങ്ങളാണ്. നമ്മുടെ ശരാശരി ആയുർദൈർഖ്യം 70 വയസ്സാണെങ്കിലും , പിറന്നാൾ ആഘോഷവേളകളിൽ നമ്മൾ പരസ്പരം ആശംസിക്കാറുള്ളത് many many happy returns of the day എന്നോ സ്വല്പം കടത്തി ആയുഷ്മാൻ ഭവഃ എന്നൊക്കെയാണ്. നമുക്ക് പ്രിയപ്പെട്ടവരൊക്ക കുറേ കാലം ജീവിച്ചിരിക്കണം എന്നാണ് നമ്മുടെ ചിന്ത. ഇതൊക്കെയാണെങ്കിലും “എന്തിനാ ഇങ്ങനെ കുറേ കാലം ഭൂമിക്ക് ഭാരമായി ജീവിച്ചിരുന്നിട്ട് !, ഞാനൊക്കെ ഒരു 40-50 ന്റെ മേലെ പോകില്ല , ജീവിതം മടുത്തു ..” എന്നൊക്കെയുള്ള നെടുവീർപ്പെടലുകളും നമ്മൾ പലരിൽ നിന്നും തമാശ രൂപേണയും അല്ലാതെയും ഒക്കെ നിത്യേനയെന്നോണം കേൾക്കാറുണ്ട്. പ്രത്യേകിച്ചൊന്നും ഇനി ചെയ്യാനില്ലാത്തതുകൊണ്ട് മരിച്ചു കളയാം എന്ന് വിചാരിക്കുന്ന നായകനുള്ള സിനിമ പോലും മലയാളത്തിലുണ്ട്. ജീവിതത്തിൽ എന്തെങ്കിലുമൊക്കെ ചെയ്യാൻ വേണം, ചെയ്തുകൊണ്ടിരിക്കണം ഇല്ലെങ്കിൽ മരിക്കുന്നതാണ് നല്ലത് എന്നൊക്കെ ചിന്തിക്കാറുണ്ട്. തികച്ചും സ്വാഭാവികമാണത് . പ്രായമാകുന്തോറും ആളുകളുടെ സന്തോഷവും ആരോഗ്യവുമൊക്കെ നഷ്ടപ്പെടും, അവർക്കിനി പണ്ടത്തേതു പോലെ ഒന്നും ചെയ്യാനാവില്ല എന്നുള്ള ഒരു പൊതുധാരണ നമുക്കുണ്ട്. “ചെറുപ്പം നിലനിർത്തുക’ എന്നത് ഒരു ഭഗീരഥ പ്രയത്നമായിട്ടാണ് കണക്കാക്കപ്പെടാറുള്ളത് .

എന്നാൽ ഒരു നാട്ടിലെ ജനങ്ങളുടെ ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ ആയുസ്സ് 94 വയസ്സാണെങ്കിലോ ? അങ്ങനെ ഒരു നാടുണ്ട് .ജപ്പാനിലെ ഒക്കിനാവ ദ്വീപിലെ ഒഗിമി. ലോകാരോഗ്യ സംഘടനയുടെ കണക്കനുസരിച്ചു ലോകത്ത്‌ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ആയുർദൈർഘ്യമുള്ള രാജ്യം ജപ്പാനാണ്.പുരുഷൻമാരുടെ ശരാശരി ആയുർദൈർഘ്യo 85 വയസ്സും സ്ത്രീകൾക്ക് 87.7വയസ്സും .ഓരോ പത്തുലക്ഷം പേരിലും 520-ൽ ഏറെ ശതായുഷ്‌മാന്മാരുള്ളതും ജപ്പാനിലാണത്രെ!. അതിൽ തന്നെ 24 ശതമാനം ആളുകളും ശതാഭിഷക്തരായ ഒഗിമിയെ കുറിച്ചും, ജാപ്പനീസ് സംസ്കാരത്തെ കുറിച്ചും അവിടുത്തെ ആളുകളുടെ ജീവിതരീതികളേക്കുറിച്ചും ദീർഘായുസ്സിന്റെ രഹസ്യങ്ങളെക്കുറിച്ചും പ്രതിപാദിക്കുന്ന ഒരു പുസ്തകമാണ് “ഇക്കിഗായ്: ആഹ്ളാദകരമായ ദീർഘായുസ്സിന് ഒരു ജാപ്പനീസ് രഹസ്യം.” ഏറെ നാളുകളായി വായിക്കണമെന്ന് കരുതിയതാണ് ഇക്കിഗായ്. എല്ലാറ്റിനും അതിന്റെതായ സമയമുണ്ട് ദാസാ എന്നാണല്ലോ. അതുകൊണ്ട് ഈ പുതുവർഷത്തിലെ ആദ്യ വാരാന്ത്യത്തിലാണ് ഈ പുസ്തകം വായിക്കാനെടുത്തത്. വെറും 205 പേജുള്ള ഒരു കൊച്ചു പുസ്തകം. കെ. കണ്ണൻ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയ മലയാളം വിവർത്തനമാണ് വായിച്ചത്. യഥാർത്ഥ എഴുത്തുകാർ ഹെക്ടർ ഗാർഷ്യ , ഫ്രാൻസെസ്‌ക് മിറാല്യസ്‌ എന്നീ രണ്ടുപേർ.സുഹൃത്തുക്കളായ ഇവർ ജപ്പാനിൽ ഇത്തരത്തിൽ ദീർഘായുസ്സുള്ളവരുടെ നാടുകളിൽ പോയി താമസിച്ച്, അവരുടെ ദീർഘായുസ്സിന്റെ രഹസ്യങ്ങളും ജീവിതരീതികളും ഒക്കെ മനസ്സിലാക്കി അല്പം ശാസ്ത്രത്തിന്റെ മേമ്പൊടിയോടെ നമുക്ക് പറഞ്ഞുതരാൻ ശ്രമിക്കുകയാണ് ഈ പുസ്തകത്തിൽ. പുസ്തകത്തിന്റെ മേന്മയായി തോന്നിയത് അധ്യായങ്ങൾ ലളിതമായ ഭാഷയിലും ചിട്ടയോടും കൂടി ക്രമീകരിച്ചിരിക്കുന്നു എന്നുള്ളതാണ്. വായിക്കുമ്പോൾ നോട്ടെഴുതുന്ന സ്വഭാവക്കാരുണ്ടെങ്കിൽ അവർക്കു സൗകര്യമാകും വിധത്തിൽ നിബന്ധനകൾ, രീതികൾ, താരതമ്യ പഠനങ്ങൾ എന്നിവയുടെ ​സംക്ഷിത രൂപങ്ങൾ പുസ്തകത്തിലുടനീളം കാണാൻ സാധിക്കും. പുസ്‌തകത്തിന്റെ പിന്നിലെ പ്രയത്നവും ഗവേഷണവും അദ്ധ്യായങ്ങളിൽ നൽകിയിരിക്കുന്ന വിശദാംശങ്ങളിലും സ്ഥിതിവിവരക്കണക്കുകളിലും എല്ലാം കാണാം. പോരായ്മയായി തോന്നിയത് മലയാളം വിവർത്തനമാണ്‌. പലയിടത്തും വാക്കുകളുടെ നേർ വിവർത്തനമാണുള്ളത് എന്നതും അച്ചടി പിശകുകളും കല്ലുകടിയായി അനുഭവപ്പെട്ടു.

എന്താണ് ഇക്കിഗായ് ? ജീവിക്കാനുള്ള കാരണം എന്നാണിതിന്റെ ലളിതമായ അർത്ഥം. ഒരു ജീവിതരീതി എന്നോ, നിലനിൽപ്പിന്റെ കേന്ദ്ര ബിന്ദു എന്നൊക്കെയും ഇതിനെ വ്യാഖ്യാനിക്കാം.ജപ്പാൻകാരുടെ അഭിപ്രായമനുസരിച്ച് എല്ലാവർക്കും ഒരു ഇക്കിഗായ് ഉണ്ടായിരിക്കുമെന്നാണ്. നമ്മുടെ ഇക്കിഗായ് നമ്മൾ കണ്ടെത്താൻ ശ്രമിക്കുകയും അതിനുവേണ്ടിയുള്ള നിരന്തര പരിശ്രമത്തിലേർപ്പെടുകയും ചെയ്താൽ അത് നമുക്ക് മാനസിക സംതൃപ്തിയും ആഹ്ളാദവും അതിന്റെ ഫലമായി ദീർഘായുസ്സും തിരിച്ചു തരും എന്നാണ് ഗ്രന്ഥകാരന്മാർ പ്രധാനമായും ഈ പുസ്തകത്തിന്റെ ഇതിവൃത്തമായി അടിവരയിടുന്നത്. ഒരുപക്ഷെ, നമ്മൾ വായിച്ചിട്ടുള്ള പ്രശസ്തങ്ങളായ സെല്ഫ്-ഹെല്പ് അല്ലെങ്കിൽ മോട്ടിവേഷണൽ പുസ്തകങ്ങളുടെ ഒരു ആഖ്യാന രീതി ചിലയിടത്ത് കാണാമെങ്കിലും, ജാപ്പനീസ് സംസ്കാരത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലമാണ് പുസ്തകത്തിലേക്കെന്നെ അടുപ്പിച്ചത്. ആദ്യത്തെ ഏതാനും അധ്യായങ്ങളിൽ നമ്മുടെ ജീവിതത്തിന്റെ പരമമായ ലക്ഷ്യങ്ങളെ, ഇക്കിഗായിയെ കണ്ടെത്തുന്നതിനെക്കുറിച്ചാണ് വിശദമാക്കിയിട്ടുള്ളത്.വിരമിക്കൽ എന്നൊരു പ്രക്രിയ നമ്മെ മാനസികമായി പുറകോട്ടു വലിക്കാൻ ഉള്ളതല്ലെന്നും അവസാന ശ്വാസം വരെ ജോലി ചെയ്യേണ്ടുന്നതിന്റെ പ്രസക്തിയെക്കുറിച്ചും ഒക്കെ വളരെ ലളിതമായി പുസ്തകം വിവരിക്കുന്നുണ്ട്. ജപ്പാനിൽ ജോലി ചെയ്യുന്ന ചില സുഹൃത്തുക്കൾ, ജപ്പാനിലെ ആളുകൾ വളരെയധികം പരിശ്രമശാലികളാണെന്നും, അവരോടൊപ്പം പിടിച്ചു നിൽക്കാൻ പ്രയാസമാണ് എന്നൊക്കെ പറഞ്ഞു കേട്ടിട്ടുണ്ട്. അതവരുടെ സംസ്കാരത്തിന്റെയും ജീവിത രീതിയുടെയും ഭാഗമാണെന്നും, ഇക്കിഗായ് എങ്ങനെ അതിനെ സാധൂകരിക്കുന്നു എന്നുള്ളതും ഇത് വായിച്ചപ്പോൾ കൂടുതൽ വ്യക്തമായി. ഇംഗ്ളീഷിലെ റിട്ടയർ എന്നതിന് തുല്യമായ വിരമിക്കൽ എന്ന വാക്കോ കാഴ്ചപ്പാടോ ജപ്പാൻകാരുടെ നിഘണ്ടുവിലില്ല. മരണം വരെ അവർക്കിഷ്ടമുള്ള ജോലി അവർ സന്തോഷപൂർവം ചെയ്തുകൊണ്ടേയിരിക്കും. ജീവിതത്തോടുള്ള അഭിനിവേശത്തിന്, എല്ലാ ദിവസവും രാവിലെ എഴുന്നേൽക്കാനുള്ള പ്രേരക ശക്തിക്ക്, വൃദ്ധരാകുമ്പോഴും യൗവനം കാത്തുസൂക്ഷിക്കുന്നതിന്, എല്ലാം കാരണമിതാണ്. ഒക്കിനാവക്കാരുടെ ജീവിത രീതിയുടെ പ്രധാന സവിശേഷതകൾ അവർ സൗഹൃദം പരിപോഷിപ്പിക്കുന്നു, ലളിതമായി മാത്രം ആഹാരം കഴിക്കുന്നു, ആവശ്യത്തിന് വിശ്രമിക്കുന്നു, മിതമായ വ്യായാമം, നേരത്തെ എഴുന്നേൽക്കുകയും ഉറങ്ങുകയും ചെയ്യുന്നു, കൃഷിയിടങ്ങളിലും പൂന്തോട്ടങ്ങളിലും മിക്ക സമയവും ചെലവഴിക്കുന്നു എന്നൊക്കെയാണ്. ഇതൊക്കെ കേൾക്കുമ്പോൾ നമ്മുടെ പഴമക്കാരുടെ ജീവിതചര്യകളുമായി (സാമൂഹിക പശ്ചാത്തലം ഒഴിച്ച് നിർത്തിയാൽ) ചില സാമ്യങ്ങളൊക്കെ തോന്നിയേക്കാം. ഒരുകണക്കിന് നമ്മുടെ നിലനിൽപ്പുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രശ്നങ്ങൾ ആധുനിക സമൂഹങ്ങളുടേതാണ്.

ഏറ്റവും എടുത്ത് പറയേണ്ട ഒരു സവിശേഷത ഒക്കിനാവക്കാരുടെ ആഹാര രീതിയാണ്. ഹര ഹാച്ചി ബു എന്നാണവരുടെ ആപ്ത വാക്യം. എപ്പോഴും അവരത് ഓർത്തിരിക്കും. നിങ്ങളുടെ വയർ 80 ശതമാനം മാത്രം നിറക്കുക എന്നാണിതിന്റെ അർത്ഥം. നമ്മുടെ പഴമക്കാരും ഇതുപോലെ വയറു നിറയെ ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്ന ശീലമില്ലായിരുന്നു എന്നോർക്കണം. ഒക്കിനാവക്കാർ അതുകൊണ്ട് 80 ശതമാനം വയറു നിറഞ്ഞാൽ ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നത് നിർത്തും. കിറുകൃത്യമായി ഈ 80 ശതമാനം എങ്ങനെ തിട്ടപ്പെടുത്തും എന്ന് ചിന്തിക്കുക സ്വാഭാവികം. ഇനി ജപ്പാൻകാർക്ക് ഇതിനായി വല്ല മാപിനിയോ മറ്റോ ഉണ്ടോ ? ഇല്ലെന്നാണ് ഉത്തരം. വയറു നിറഞ്ഞെന്ന് തോന്നി തുടങ്ങിയാൽ നിർത്തുക -അത്രയേ മാർഗമുള്ളൂ. എങ്കിലും കഴിക്കുന്ന ഭക്ഷണം അത്യന്തം പോഷകസമൃദ്ധമായതായിരിക്കും എന്നൊരു പ്രത്യേകതയുണ്ട്.

അടുത്ത ഏതാനും അധ്യായങ്ങളിൽ   ശതാഭിഷക്തരായ കലാകാരന്മാരുമായും, സാധാരണക്കാരുടെയും,  സൂപ്പർ സെന്റേറിയൻമാരുമായും (110 വയസ്സിനു മുകളിൽ പ്രായമുള്ളവർ) അഭിമുഖങ്ങങ്ങളാണ് ഉൾക്കൊള്ളിച്ചിരിക്കുന്നത്. ടോയോട്ട കമ്പനിയിൽ  കൈ കൊണ്ട് സ്ക്രൂ നിർമിക്കുന്ന ആളുകളെ കുറിച്ചുള്ള വിവരണവും   സ്റ്റീവ് ജോബ്സ് ജപ്പാനിൽ നടത്തിയ സന്ദർശനങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള അദ്ധ്യായങ്ങളും പുതിയ അറിവായിരുന്നു. അയൽപക്ക കൂട്ടായ്മകൾ, കായിക വിനോദങ്ങളൊക്കെ  എങ്ങനെ  ഒക്കിനാവക്കാരുടെ ദീർഘായുസ്സിന്  സഹായകരമാവുന്നു എന്നൊക്ക മികച്ച വായനാനുഭവമായിരുന്നു. പ്രത്യേകിച്ച് ഒക്കിനാവയിൽ സംഘടിപ്പിച്ച ഒരു പ്രാദേശിക  മത്സരത്തിൽ അവിടുത്തെ ടീം വൃദ്ധരോട്   ടീം  ഗ്രന്ഥകർത്താക്കൾ തോറ്റുപോയതിനെക്കുറിച്ചുള്ള  പരാമർശങ്ങൾ വായനക്കിടയിൽ ചിരി പടർത്തി. 

അവസാനത്തെ അധ്യായങ്ങളിൽ ദീർഘായുസ്സിന്റെ പിന്നിലുള്ള ശാസ്ത്രീയതയും, പൗരസ്ത്യ രാജ്യങ്ങളിലെ വ്യായാമ രീതികളെ കുറിച്ചുള്ള സംഗ്രഹവുമാണ് പ്രധാന പ്രതിപാദ്യം. യോഗ, റേഡിയോ ടെയ്‌സോ, തായ് ചി, ക്വിഗോങ്, ഷിയാൽസു മുതലായവയെ കുറിച്ചാണ് പ്രതിപാദിക്കുന്നത്. ഇവയിൽ റേഡിയോ ടെയ്‌സോ വ്യാപകമായി പിന്തുടരുന്ന ഒരു വ്യായാമരീതിയാണ്. യോഗ പോലുള്ള ഒരു വ്യായാമക്രമം ആണിത് . റേഡിയോയിലാണ് നിർദേശങ്ങൾ കൊടുത്തിരുന്നതെന്നുകൊണ്ടാണ് റേഡിയോ എന്ന വാക്കിതിൽ കയറിക്കൂടാൻ കാരണം. ഇപ്പോൾ ടെലിവിഷനിലേക്ക് ചുവടുമാറി .ആളുകൾ ഒത്തുചേർന്നാണ് ടി വി യിലെ നിർദേശങ്ങൾ നോക്കി ചെയ്യുന്നത് . വീടുകളിൽ, വിദ്യാലയങ്ങളിൽ രാവിലെ ക്‌ളാസ് തുടങ്ങുന്നതിന് മുമ്പ്, പൊതുസ്ഥാപനങ്ങളിൽ അങ്ങനെ എല്ലായിടത്തും റേഡിയോ ടെയ്‌സോ നടത്തുന്ന പതിവുണ്ട്. വാബി സാബി അഥവാ വീണ്ടെടുക്കൽ ശേഷി കൈവരിക്കുന്നതിൻറെ പ്രാധാന്യത്തെ കുറിച്ചും ജപ്പാൻകാരെ ആധാരമാക്കി പുസ്തകം നമ്മെ പഠിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. ജപ്പാൻകാരുടെ വീണ്ടെടുക്കൽ ശേഷിയെക്കുറിച്ച് നമുക്കെല്ലാവർക്കുമറിയാം. ലോകമഹായുദ്ധങ്ങൾ പ്രകൃതിദുരന്തങ്ങൾ എല്ലാം പരീക്ഷിച്ച ജനതയാണ് ജപ്പാൻ ജനത . ജീവിതം നൈമിഷികമാണെന്നുള്ള ഉറച്ച ബോധ്യത്തിൽ ഓരോ നിമിഷവും ആസ്വദിക്കുക എന്നാണവരുടെ ചിന്താഗതി.വർത്തമാനകാലത്തിൽ വേവലാതിയില്ലാതെ ജീവിക്കാൻ പഠിച്ചവർ.

പുസ്തകം വായിച്ച് തീരുമ്പോൾ ഒക്കിനാവയിൽ ഒരിക്കലെങ്കിലും പോകണം, അവരിലൊരാളായി ഈയുള്ളവൾക്കും ജീവിക്കണം എന്നൊക്കെ തോന്നി. എന്തിനാ പെണ്ണെ ഇതിനായി ജപ്പാനിലേക്കൊക്കെ പോകുന്നത് , നമുക്കിത് ഇവിടെ തന്നെ സാധ്യമാകില്ലേ? എന്നുള്ള ഒരു മറുചോദ്യം അപ്പോൾ എന്നെ നോക്കി പല്ലിളിച്ചു.

എന്താണ് നമ്മുടെ ഇക്കിഗായ് എന്ന് കണ്ടെത്താൻ സാധിക്കുമോ ? എങ്ങോട്ടാണ് , എന്തിന്റെ പിറകെയാണ്‌ നമ്മൾ ഇങ്ങനെ ഓടുന്നത് ? എന്തിനീ തിരക്ക് ?

‘The Silent Coup’: A chilling account on the gray areas of Indian Security Establishment

As an Indian national who spent my last two years in a North American country, I often think and wonder about the relationship between the security establishments including police and the common people of this land. I have neither witnessed a low profile individual scared of the police, hesitant to reach out to them for help, nor the security establishment being involved in their day-to-day life. However, to be frank, I still feel a ‘sense of fear’ towards the police which I believe has been inherited from my mother country, India. I am sure, I am no exception. Perhaps, this sense of fear dates back to the British raj era when India was under the jurisdiction of colonial powers. Majority of the Indian middle class people are unwilling to approach the security establishment for any help. Some critics comment that the Indian police are still in colonial hangover. Lathi charge still has daily shows in India.

Many of you couldn’t agree more on the fact that the recent happenings in India has made its “world’s largest democracy” status to swing on hinges. In his 2021 book, ‘The Silent Coup’ Josy Joseph, an Indian investigative journalist unveils a chilling account on the history of India’s deep state. To be frank, the writer’s findings and conclusions were quite unsurprising in the present scenario, perhaps due to the familiarity with many news stories and features in bits and pieces, but what makes the book exceptional is the solid narration based on conclusive evidences on how the political fraternity and the security establishment including military, police, intelligence bureaus and investigative agencies are intertwined, which is supposed to remain as independent entities.

Apparently, the book as a whole, is a series of coverages on national security issues of India, along its length and breadth, though it could be applicable to many other countries. It discusses about the increasing evidences of the brand-new gravest threat to the post-independent Indian state-the subversion of democracy by the ruling elites of the security establishments who are duty-bound to protect it. When I say security establishments, these include the police, the intelligence agencies, the Central Bureau of Investigation (CBI), Research and Analysis Wing (RAW), the National Investigation Agency (NIA), the Anti-Terrorist Squad (ATS), and a handful of allied agencies such as Enforcement Directorate (ED), Income Tax Department which are also key-players. For many of us, these are a group of people in thriller movies who have been overwhelmingly glorified giving us goosebumps with mass back ground scores. But The Silent Coup blasts all of those stigmas. With facts, it enables the reader to think about how can such a small group of people, located mostly in a single city such as Mumbai or Delhi manipulate democratic values, terrorise and suppress the common, send them to jail, turning media into propaganda machines and that’s not the worst of it-converting judiciary into a puppet institution. Having that said, the book may sound like a merely anti-BJP (the ruling party) or Anti-Modi anecdote, but it is not. The harbingers of India’s deep state model traces back into the deeds of all post-independence governments. In fact, it was the Congress party that had sketched the blueprint to manipulate security establishment for political gains, the politics of Indira Gandhi and then Rajiv Gandhi, as Joseph Joseph elaborates.

The Silent Coup chooses the journey of an unfortunate Muslim citizen named Wahid to exemplify and amplify the gravity of religious and political persecution of innocent Muslims, who was one of the falsely accused in a bomb blast case. He had to spend years behind bars for no reason, some who were caught along with him were killed by framing them as terrorists. It is disheartening to say that this dirty model, of creating a fake incident or a terrorist, is what the Indian security establishments follow till date. Many high-profile officers in security establishments rose to higher thrones at the cost of several innocent lives. Far too much of India’s resources have been invested in tracking Islamic terrorism, but it is indisputable that some of its deadliest enemies have been secular Maoists, Hindus or Christians. The author also discusses the result of this bias in terms of the visible near-absence of Muslims in the ranks of the security establishment and the concept of “no right-wing Hindutva bombers existed”. The Special Protection group (SPG) excludes Sikhs. With that note, the interesting chapter “Meet the Bombers” comes, where the author made a brave attempt to name several right-wing terrorists and political figures, important profiles among them being Pragya Singh Thakur, and her role in Malegaon blasts, Amit Shah and so on. The author also accounts how the security establishment operated towards their acquittal. Needless to say that where are they now, Pragya Singh Thakur is now a member of the Lok Sabha and Amit Shah is currently serving as the Minister of Home Affairs.

There is an insightful account on how the security establishment deals with informers. The status and fate of the “informers” are often questionable. Underscoring what we have seen in movies, Josy Joseph verifies that most of the informers lose their lives in the process of maintaining national security. Since our security establishment lacks a defined protocol for someone to qualify as an informant, often informants of poor integrity and with vested interests are chosen. There is no effort to process information for accuracy or to rank informants by their credibility. This results in trusting bogus informants. This is not peculiar to Indian system though. Many of these informants have even been later made into bogus terrorists and exploited in fake encounters, unless they don’t provide what the agencies want. The book reminds us how a seemingly unharmful fake news can cost several lives. Unsurprisingly, poor Muslims are targeted in this “informer” process.

The book also systematically elaborates on how insurgency was conceived in Punjab and the way it was brutally supressed, the classic Kashmir valley issues and how the security establishment repeatedly and violently pushed an average Kashmiri away from the idea of India, the infamous “Gujarat Model”, turbulences in the Northeast and India’s role in the Sri Lankan civil war and associated “our boys” concept of Indian peace Keeping Force (IPKF). Taking LTTE as a case study, the author sharply discusses the failure of India in Sri Lanka. A security establishment must be bias-free and must clearly understand the ground reality. Hence the root cause of the Indian establishment failure was its repeated ignorance of the fact that violence is secular.

The author also reminds the readers that this is not a military-part issue or the problem of states with international borders. The deep state works at a pan-Indian level, and the non-military parts of the security establishments are challenging the constitutional rights of the citizens. Our history of misused draconian laws such as TADA, POTA, MCOCA, AFSPA and UAPA serve as examples. If not, at least an average Indian afraid of dealing with the police is telling a fact. The Silent Coup brings to the table the fact that when the professionalism of the security establishment is put to a test, or when uncomfortable questions are asked, a part of the security establishment will come forward to defend and stand for their institution. That said, oppression becomes a new normal. It is quite obvious for one to feel pessimistic after finishing this book and wonder where India’s security establishment and future democracy are heading. However, it is reasonable to believe that accounts like this could be an eye opener for the next generation bureaucrats, judiciaries and political establishments and that we still are left with a ray of hope.

പരശുരാമൻ്റെ മഴു!

പ്രൊഫ. ടി ജെ ജോസഫിന്റെ ആത്മകഥ ​​​​“അറ്റുപോകാത്ത ഓർമ്മകൾ”​ ഏകദേശം ഒരു മാസം മുമ്പാണ് വായിച്ചു തീർന്നത്. നാട്ടിൽ ​നിന്നും വന്ന ഒരു സുഹൃത്തിനെക്കൊണ്ട് പ്രത്യേക താല്പര്യപ്രകാരം വരുത്തിച്ച ഒരു പുസ്തകം എന്ന നിലയിലും, അതിനുപരി ഇന്ത്യയിലെയും കേരളത്തിലെയും ഇന്നത്തെ സംഭവവികാസങ്ങളുടെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ വായിച്ചിരിക്കേണ്ട, കാലോചിതമായ ഒരു അനുഭവക്കുറിപ്പെന്ന നിലയിലും, ​’അറ്റുപോകാത്ത ഓർമ്മകളെ’ക്കുറിച്ച് എന്തെങ്കിലും കുറിക്കണമെന്ന് ആദ്യമേ കരുതിയതാണ്.

മലയാളികൾക്ക് പ്രത്യേ​കിച്ച് ​ ഒരു മുഖവുരയുടെ ആവശ്യമി​ല്ലാത്തയാളാണ് പ്രൊഫ. ടി ജെ ജോസഫ് ​.മതേതരമെന്നവകാശപ്പെടുന്ന കേരളവും, സർക്കാരും, മത സംഘടനകളും ആശയങ്ങളുടെ പേരിൽ ഒരുപോലെ വെല്ലുവിളിച്ച തൊടുപുഴ ന്യൂമാൻ കോളജിലെ ജോസഫ് മാഷ്.​ തികച്ചും നിരുപദ്രവകരമെന്ന് കരുതിയ ഒരു ചോദ്യത്തിലൂടെ എങ്ങനെ ഒരദ്ധ്യാപകന്റെ ജീവിതം ശീർഷാസനം ചെയ്യപ്പെട്ടുവെന്നതിന്റെ ജീവിക്കുന്ന ഉദാഹരണം. “അറ്റുപോകാത്ത ഓർമ്മക​ളു”ടെ പ്രധാന പ്രതിപാദ്യമിതാണ്.രണ്ടു ഭാഗങ്ങളായാണ് ​ഈ ​​ആത്‌മകഥ ​ക്രമപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്. ​ആദ്യഭാഗത്ത്‌ ​ചോദ്യപ്പേപ്പർ വിവാദവും തുടർന്നുണ്ടായ സംഭവ വികാസങ്ങ​ളും, ​ രണ്ടാം ​രണ്ടാം ഭാഗത്ത് പ്രൊഫസറുടെ മുൻകാല ​ജീവിതവും.​

“അറ്റുപോകാത്ത ഓർമ്മകൾ” കേവലം മതഭ്രാന്തന്മാരുടെ ഇരയായ ഒരു അദ്ധ്യാപകന്റെ സിനിമ സ്റ്റൈൽ ക്ളീഷേ കഥ പറച്ചിലല്ല. പുസ്തകത്തിനൊരിക്കലും ഇരവാദത്തിന്റെ സ്വരവുമില്ല.നൊമ്പരപ്പെടുത്തുന്ന യാത്രയാണ്, ഒരു മനുഷ്യന്റെ തത്വചിന്തകളുടെ സംഹിത കൂടിയാണത്. പുസ്തകം എഴുതിയ ആളുടെ ചിന്തകൾക്കൊപ്പിച്ച് പലപ്പോഴും ​ആമേൻ മൂളിക്കൊണ്ടു സഞ്ചരിക്കുന്ന ഒരു ശരാശരി വായനക്കാരിയാണ് ഞാൻ എന്നുള്ളത് കൊണ്ടാവാം എഴുത്തുകാരൻ പ്രതിപാദിക്കുന്ന പല കാര്യങ്ങളും തുണിയുടുക്കാത്ത സത്യമായി അനുഭവപ്പെടുകയുണ്ടായി. ​സത്യം ! പരമാർത്ഥം !
വളരെ വളരെ ശരിയാണ്! എന്നെല്ലാം ഗദ്ഗദമായി പുറത്തേക്ക് വന്നു. ​”അത്ര നിഷ്കളങ്കമായി തയ്യാറാക്കിയ ഒരു ചോദ്യമൊന്നുമായിരിക്കില്ല , അടി വീഴുന്നിടത്തു പോയി ചെവി കൊണ്ട് വെച്ചതാണ്” എന്നൊക്കെയുള്ള അഭിപ്രായങ്ങൾ സുഹൃദ് വലയങ്ങളിൽ നിന്നും കേട്ടിരുന്നെങ്കിലും പുസ്തകം വായിച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോൾ മാഷിന്റെ ശരിക്കൊപ്പം തന്നെയാണ് ഞാൻ പക്ഷം പിടിക്കുന്നത്. അങ്ങനെ ഉൾക്കൊള്ളാനാണ് എനിക്കിഷ്ടവും.

കൈ വെട്ടിയ മത തീവ്രവാദികളുടെ അക്രമത്തെക്കാൾ ജോസഫ് മാഷിനെ മാനസികമായി ഏറ്റവും കൂടുതൽ വിഷമിപിച്ചതും, അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭാര്യയുടെ ആത്മഹത്യ വരെ കാര്യങ്ങൾ എത്തിച്ചതും വർഷങ്ങളോളം അദ്ദേഹം പണിയെടുത്ത കോളേജ് മാനേജ്മെന്റും, സഹപ്രവർത്തകരും, സർകാർ അധികാരികളും അവരുടെ മലീമസമായ പ്രവൃത്തികളുമാണ് എന്നത് ഇല്ലോളം വേദനയോടെയല്ലാതെ വായിച്ചു തീർക്കാനാവില്ല. ഹൃദയസ്പർശിയായ പുസ്തകങ്ങൾ മുമ്പും വായിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും ഇത്രകണ്ടു മനസ്സ് പ്രക്ഷുബ്ധമായ, ഉറക്കം നഷ്ടപ്പെടുത്തിയ ഒരു വായനാനുഭവം ഉണ്ടായിട്ടില്ലെന്ന് വേണം പറയാൻ.​ ​ ” പരശുരാമന്റെ മഴു” എന്ന അധ്യാ​യം ​ഏത് ​വായനക്കാരനും നിസ്സഹായനായ ഒരു കാഴ്ചക്കാരനായി ​നോക്കി നിൽക്കുന്ന ഒരു വായനാനുഭവമാണ് സമ്മാനിക്കുന്നത് .ഭയ​വും വിഷാദം ​ഘനീഭവിച്ചു നിൽക്കുന്ന ​ജോസഫ് മാഷിന്റെ വീടും പരിസരവും വായനക്കാരിലേക്ക് കൂടി ഊളിയിട്ടിറങ്ങുന്നുണ്ട് . എങ്കിലും​,​ അതിനെയൊക്കെ മറികടക്കുന്ന’ ക്രൂര’മെന്നു തോന്നിപ്പിച്ച നർമ ബോധം ഒരു പരിധിവരെ ഇതിനെ ശമിപ്പിച്ചിട്ടുമുണ്ട്​ എന്ന പറയാതെ വയ്യ ​. എങ്ങനെ പറ്റുന്നു? ​സ്വയം കോമാളിയാവുകയാണോ??!! ​എന്ന് ചോദിച്ചു പോകുന്ന പല മുഹൂർത്തങ്ങൾ പുസ്തകത്തിലുണ്ട്.​ ​അതെ സമയം, ഹമ്പട! മാഷിന്റെ ബുദ്ധി കൊള്ളാമല്ലോ ! അത്ര പാവമൊന്നുമല്ല! എന്ന് തോന്നുന്ന ചില സന്ദർഭങ്ങളും ഉണ്ട്.

പുസ്തകത്തിലെന്നെ ഏറ്റവും ആകർഷിച്ച ഘടകം ആരെയും കുറ്റപ്പെടുത്താൻ വേണ്ടി എഴുതിയ പുസ്തകമാണ് എന്ന് ​വായനക്കാർക്ക് ഒരിക്കലും ​​അനുഭവപ്പെടില്ല എന്നതാണ്.​ ജീവിതാനുഭവങ്ങളുടെ തുറന്നുപറച്ചിലുകളാവുമ്പോൾ ഏതെങ്കിലും ഒരു വിഭാഗത്തെ /വ്യക്തിയെ ഒക്കെ പഴിച്ച് തന്നെ ഈ അവസ്ഥയിലാക്കിയ ആളുകളോട് വായനക്കാരെക്കൊണ്ടുകൂടി വെറുപ്പിച്ചു കൊണ്ട് നിഷ്പ്രയാസം എഴുതി അവസാനിപ്പിക്കാവുന്ന ഒരു ആത്മകഥ, വളരെ വ്യത്യസ്തമായ രീതിയിലാണ് പ്രൊഫ.അവതരിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നത്. ജ്ഞാനപീഠ പുരസ്‌കാരം നേടിയപ്പോൾ ഇടതു കൈ കൊണ്ട് ഒ.എൻ.വി കുറുപ്പിന് അഭിനന്ദന കുറിപ്പെഴുതി അയച്ചതും, അദ്ദേഹം അതിനൊരു കവിതയിലൂടെ മറുപടി അയച്ചതും, കൂടെ പതിനായിരം രൂപയുടെ ചെക്ക് കൂടി വെച്ചതും എന്നെ അത്ഭുതപ്പെടുത്തി. മനുഷ്യ സ്‌നേഹി എന്ന് നമ്മൾ കരുതുന്ന/ കരുതിയ സുകുമാർ അഴീക്കോടിനെ പോലുള്ളവരുടെ വൈരുദ്ധ്യാത്മക സമീപനവും ഞെട്ടലുളവാക്കി.

തീവ്രമായ ജീവിതാനുഭവങ്ങൾ പറഞ്ഞവസാനിപ്പിക്കുക മാത്രമാണ് പുസ്തകം എന്ന് കരുതിയിടത്ത് , തന്റെ ബാല്യവും , യൗവ്വനവും അധ്യാപക ജീവിതവുമെല്ലാം വിവരിച്ചുള്ള രണ്ടാം ഭാഗം കൂടി ചേർത്തത്തിലൂടെ പുസ്തകം വായനക്കാർ ആവശ്യപ്പെടുന്ന പൂർണതയിലെത്തുന്നുണ്ട് .വർത്തമാന കേരളവും ഇന്ത്യയും നമ്മൾ ഉൾപ്പെടുന്ന അവിടത്തെ അഭിനവ മതേതരവാദികളും ​“അറ്റുപോകാത്ത ഓർമ്മകൾ”​ വായിക്കണം.​ആശയപരമായ വിയോജിപ്പുകൾ ഉണ്ടാകാമെങ്കിലും ജോസഫ് മാഷും അദ്ദേഹത്തിന്റെ അനുഭവങ്ങളും എക്കാലവും പ്രസക്തമാണ് എന്നത് നിസ്തർക്കമാണ്. പുസ്തകത്തിൽ പറയുന്ന പല കാര്യങ്ങളും ​മത ​വിശ്വാസികളായ സഹോദരങ്ങൾ​ക്ക് ​ ഉൾകൊള്ളാൻ കഴിഞ്ഞെന്ന് വരില്ല. യഥാർത്ഥ വായനക്കാരൻ എന്ന നിലയിലേക്ക് മാറാൻ ഒരു മതത്തിൻ്റെ മാത്രം വക്താവായി ഈ പുസ്തകത്തെ സമീപിച്ചാൽ കഴിഞ്ഞെന്നും വരില്ല​.​

Fighting For A Hand To Hold: A book that unfolds the sufferings of Canadian Indigenous Children under Medical Colonialism.

It is quite fortuitous that on the occasion of Canadian Federal Election, I finished reading” Fighting for a Hand to hold, Confronting medical colonialism against Indigenous children of Canada” written by Samir Shaheen-Hussain. This is a relatively new book published an year ago (September 2020), which I haven’t heard of until I came across Shaheen-Hussain’s interview to New Scientist magazine. The author, Samir Shaheen-Hussain, is a paediatric emergency physician cum indigenous rights activist who played a pivotal role in successful campaign against non-accompaniment rule in Quebec in 2018 (Parents of Indigenous children living in remote areas of Quebec were not allowed to accompany their children when they need emergency medical evacuation). In that interview, he points out that the indigenous children of Canada were used by the Canadian medical establishment, backed by political policies, for scientific experimentation such as tuberculosis treatment, with the fruits of the studies only going to a wider Canadian population while indigenous communities were at the bottom of the list in accessing tuberculosis treatment. They were considered not to be able to be ‘compliant’! Now that hundreds and hundreds of unmarked graves of Indigenous children have been recently discovered in Canada from the sites of former residential schools, mostly run by Catholic churches backed by the government, and that has shocked the entire world and exposed the dark history of Canada, I felt this book was a timely read. The fact that the book is authored by a paediatrician made me think that the book could only be a sort of memoir. However, the author has accounted the real-time experiences from the victims and survivors, insights from peer-reviewed research articles and historical archives, which makes the book richer and its non-linear narrative style makes the readers understand the relevance of the topic even today.

The book is divided mainly into four parts with each part having multiple chapters. The opening part sheds light on the successful #aHandtoHold campaign and the grassroot level collective efforts behind its motive to end the decade-old non-accompaniment rule implemented on Quebec’s indigenous community. These efforts unfolded how Canadian medical field was under the claws of medical colonialism, and that how does it still continue its violent legacy. By the term ‘medical colonialism’ the author describe the genocidal role played by the Canadian health care system in the colonial domination over Indigenous people. The book starts with an individual example from Quebec, to make the reader easy to progress into a bigger picture of the classic, deep rooted colonialism. The author comes across two seriously injured Inuit children who demanded emergency medical beyond their local clinic’s capacity. Accordingly, these kids were airlifted by medical evacuation flight to the Montreal Children’s Hospital, where the Dr. Shaheen-Hussain works. Now the problem comes, their parents are not allowed to accompany them in the same flight. Apparently, the kids reach at the emergency room. They cannot speak any other language other than their native language and there is no translator. This disturbs the author about the parental rights . Their parents were never been consulted for any of the treatments provided nor obtained any consent before any medical procedure, and that these children were sent into trauma as they were left off amidst strangers around and not knowing their language. Later, the author takes the lead to work with the bureaucrats and politicians, however the response was cold. Such initiatives followed by a series of events later, which culminated in the success of #aHandtoHold campaign. At this juncture, the author doesn’t forget to admit to the readers that he is also no different than us, who enjoys all privileges.

After engaging the readers in an active dialogue of how does the medical establishment and the government deals with such scenarios even today, and leaving a message that things like this are not at all a surprise, the author uplifts us to the ‘must read’ parts of the book; part two and three. Second part starts with a thoughtful quote by George Orwell, taken from Animal farm: “All animals are equal , But some animals are more equal than others“. Here, the author describes in detail on the concept of social determinants of health, equality and equity, also discussing their limitations. It makes the readers understand how the “causes of causes” allowed the practice of indigenous people to be marginalised in health care persist for so long due to systemic racism and colonial policies rooted in capitalism. A social-justice approach is used to explain how the government’s non-accompaniment policy, though equally applied to every children, had inequitable consequences on indigenous children, stemming from the underlying inequalities in their basic life. It is quite clear that colonialism was always the mediator in separating indigenous children from their communities, in a most ‘rational’ way in the label of residential schools and later the contemporary child welfare system and now the foster care system, with the trauma being infiltrated to several generations. By discussing equality and equity, and clearly defining various type of racism that have been used by us interchangeably, Fighting for a Hand to Hold chronicles how structural racism works in health care, including in medical training. Shaheen-Hussain points out that even today, women and transgender community are underrepresented in clinical trials generating a gender-based data gaps that continue to be ignored by the medical establishment, and the same applies to racialized people.

The third part is heavily interwoven with history, on the multiple ways that indigenous children have been harmed at the residential schools (that was “supposed to be” for the welfare of indigenous children) by Canadian medical professionals, sponsored by colonial policy of the government, corporates, bureaucrats and institutionalised racism. The most painful read is regarding how unethical medical experiments were conducted on these children. At one point he says:

“Residential schools became social and scientific “laboratories” with the children serving as “experimental materials”. In 1948, with the full support of the Department of Indian Affairs and Dr. Percy Moore at Indian Health Service (in the Department of National Health and Welfare), Pett sought to assess the impacts of malnutrition firsthand and initiated a series of experiments based on the diets of almost one thousand Indigenous students at six residential schools across the country”

Nutrition scientists considered malnourished children at Indian Residential Schools as perfect experimental materials, and the worst part was that they were further subjected to malnourishment ‘to create a baseline’ for their studies. Author also discusses how unethical medical experiments on Tuberculosis, skin grafting and other blood works were performed on the children in residential schools and that they were not benefitted. Once died, the bodies of the children were mostly not handed over to the parents but were used for autopsy and further studies without the consent of the families. To exemplify this, the author shares an instance happened to an indigenous mother. An autopsy was performed on her adolescent son, against her disapproval. The mother figured this out by happenstance from one of the staff members of the funeral home. After burial, the mother later learned that the medical team had removed her son’s brain for running various tests. Finally, after lots of fights, she retrieved that brain and she had to do wait until the snow to be thawed to do a decent reburial.Eugenics and ‘purity’ are also being discussed, and it was not too long back that it was among the indigenous people of Canada, as recent as 1970s. It is shown that ‘hundreds to thousands of indigenous women were coercively sterilized up until the 1970s outside of Alberta and British Columbia. The book also shed light on how mining, corporates, Christian missionaries joined hands in this mission and the message was to ‘civilize the wild, barbaric heathen Indians’ and was violently and enthusiastically carried out by aggressive racist officers.

In the last part, Shaheed-Hussain describes the mass separation of indigenous children through foster care, which still happens today. Not unlike the experience of residential schools, these children placed with white foster parents were often abused and suffered from identity dilemma, low self-esteem, addictions, lower levels of education and unemployment. The author leaves an eye opening thought that the reality is colonial governments have little interest in ending injustices they’ve created and maintained because they profit from them so significantly, also citing an instance of present Prime Minister of Canada, Justin Trudeau’s response. In short, Fighting for a Hand to Hold deserves a broad readership among those who all are compassionate and are willing themselves for reconciliation, non-Indigenous medical professionals, politicians, social workers, and of course the youth, and that all must raise voices for decolonising health care. Now that from this year onwards Canada is observing holiday on National Day for Truth and Reconciliation on 30th September to honour the lost children and survivors of residential schools, their families and communities, let’s recall Malcolm X’s words here:

” If you stick a knife in my back nine inches and pull it out six inches, that’s not progress. If you pull the way out, that’ s not progress. The progress comes from healing the wound that the blow made”

The Innocents: A saga of acquisition

Quite unexpectedly, I happened to have my first ever encounter with a Canadian writer Michael Crummey through The Innocents. Set up in Newfoundland’s North coast, The Innocents is basically a mind-blowing historical fiction set up in 1800s. Taking the reader through the lives of two siblings Ada and Everet, a younger sister and an elder brother, the novel revolves around their acquisition of knowledge and survival at a brutally isolated coastal cove.

A historical fiction usually may seem dry to read; however, the story line of this novel is very simple. Without much of an introduction, the story directly takes off with the death of two parents and youngest sibling Martha, forcing 12 and 10 year old Evered and Ada to survive in a completely solitude. They had zero notion of how the world outside is and all they had was a boat and little knowledge on fishing .Till then, they had seen only one other human being Mary Oram,a midwife who came to take care of their mom’s delivery of Martha. After being orphaned and isolated, they did not relocate from there owing to Ada’s sentiments for Martha’s graveyard. They never had any formal education, never knew the concept of money or been to practice Christianity. Moreover, verbal communication among themselves was infrequent. This is quite often reflected in their grammarless English dialect (also the story dates back to eighteenth century). Regardless, upon close to startvation and out of no choice, they decided the show to be going on.They started to engage with the only job they knew to do. Everet ventured out into the little known sea for fishing, while Ada spent her time growing vegetables and picking berries. They processed these and later exchanged with a merchant ship The Hope twice an year for supplies to meet their needs.

The first few chapters of the book appear quite monotonous to the reader where Crummey has taken enough effort to portray the character of Ada and Everet and the coastal landscape. Ada is pictured as clever, curious to join Everet’s activities whereas Everet is hardworking and loyal. Growing together, they both improvise their knowledge on human traits such as jealousy, discomfort, frustration and love. It makes the reader think about the extreme situation where you have only one other person available to learn and explore everything.

The novel takes a powerful turn when both reach their adolescence. By the time, from one of their merchant visitors, they had started to experience the feeling of missing someone and the requisite of getting paired. The Innocents’ innocence in their brother sister relationship started to fade, they were confused and did not know how to handle their developed desires. Regardless, their bond takes a turn developing a will they?/ won’t they? tension in readers navigating through complex relationships and their aftermath.

Altogether, The Innocents is a story of survival, acquisition, mystery and complex relationship. Apparently, one who read the novel The Blue Lagoon, written by Henry De Vere Stacpoole would definitely find The Innocents a close parallel; nevertheless, both might provide different reading experience.

Acknowledgment: Many thanks to Prof. Birss for passing me this book!

On the book “Caste: The Origins of Our Discontents” by Isabel Wilkerson

It was an awful coincidence when it turned out so timely that it was the same week I managed to finish the book “Caste: The Origins of Our Discontents” written by Isabel Wilkerson on the invisible yet omnipresent caste system in the US, simultaneously coming across the shocking news of a gunman who killed six women of Asian descent and two others in attacks happened at the spas across the Atlanta area, US. The book has therefore a life and these recent happenings bear a testimony to the scope of the book, making it worth reading, especially from an American perspective, given the status quo of social discontents is apparently reflected by the surge in violence against non-American descendants.

Honestly, it took a while to finish this book, as I felt it is a heavy read to me and dried out (only) at the beginning. The book has seven parts with each part having several sub chapters. Isabel starts with discussing the toxins in the permafrost and heat rising all around. While reading the very first chapter, I was wondering why Isabel is bringing the thawing of the permafrost of Siberian tundra by heatwave-pathogen relationship and all that. Sooner or later, the discussion proved her beautiful craftmanship towards getting in to a nice introduction to the classic problem of Caste. Thereafter, every page is fortified with Isabel’s own research findings, facts, historical basis, reports, wordings from several relevant personalities related to the topics and moreover simple and familiar examples.

From Part I, Chapter One.

Being from India, a country known to have caste based oppressions still existing, it was interesting to read about what caste meant to America. I was therefore hoping the book to have several referrals to India and it was not surprising that Isabel could draw a clear parallel between the caste based oppression in India vs America, also comparing with that of Nazi Germany in very detail. Apparently, in an American context, it is not the word ‘Caste’ which is familiar to us when one talks about all these violence against people of non-American descents, especially African Americans. It is the word ‘Racism’ which is always being used while apprehending and discussing such issues. Isabel therefore clearly describes what we mistakenly think of as race and racism from the historical perspective of the US, and the notion still is, in fact, better redrawn as caste which is the baseline of racism when analysed in depth.

Coming to the title of the book ‘Caste: The Origins of Our Discontents’, the reader is in constant search of the answer to the origin of caste in America. In Isabel’s detailed narrative, caste’s origin dates back to America’s slavery times, where a hierarchy of humanity was evolved with the English Protestants at the very top while the rest rank in a descending order with Africans descendants at the bottom. It is this ranking that makes caste different from race. Though often people interchangeably consider and use caste and race, they are neither synonymous nor mutually exclusive. They can and do coexist in the same culture and serve to reinforce each other. Race, in the US is the visible agent of the unforeseen caste. Caste is the bones, race the skin. Race, which is fluid and subjected to redefinition over time, is what we can see, the physical traits that have been given arbitrary meaning and becomes a shorthand for who a person is. Instead, caste, which is fixed and rigid is the powerful infrastructure that holds each group in place-Isabel says. As race is periodically redefined according to the needs of dominant community at the US at a particular time, the requirements to qualify as ‘white’ also is subjected to change accordingly. However, the dominant caste concept remains unchanged. Whoever fits with the definition of ‘white’ are entitled to the privileges of the dominant caste. Hence caste, unlike race, is often invisible, invincible and hard to topple from the envelope of race. It is this very invisibility which gives caste its power and stays in perpetuity. Caste predates at the notion of race. They are so interwoven in America that decoupling is close to impossible. Because any action that mocks, harms, even assumes or attaches stereotype on the basis of the social construct of race, can be considered as racism. On the other hand, any structure that put someone in their place by elevating that person on the basis of their ‘perceived category’ can be seen as casteism. Importantly, many of us don’t feel ourselves like a racist or a casteist, but as long as we invest in keeping that hierarchy intact or content to do nothing to change it, we are right there at the onset of a ‘casteist-to be’. Overall, Isabel’s whole idea of this book is to make us understand that race is not a complex enough or a sole framework to comprehensively understand this inequalities in today’s America.

Yes, it is hard!!

Isabel also brings in a small discussion on the origin of the words race and caste as well. The word ‘Race’ is likely derived from the spanish word ‘raza‘ which was originally used to refer to the ‘caste or quality of authentic horses’ whereas the word ‘caste’ comes from a Portuguese word ‘casta‘ which meant ‘race’ or ‘breed’. However caste concept, especially when applied to an Indian context is even older than the Portuguese invasion of India or the European concept of race as the existence of the ranking system, i.e, four varnas is thousands of years old or as old as the birth of Hinduism. From there, she takes off to probe the Indian caste system to draw parallels with that of the US, also to show that how does caste operate beyond borders, by analysing the work of Dalit scholar and social reformer (and many more) Dr. B. R. Ambedkar. Ambedkar is considered as the chief architect of the Constitution of India and a key-player in shedding light on the inequities of the caste system, especially on the subjugation of Dalits (“Dalit” means “broken down” or “oppressed”) through his writing and social works. Caste, Ambedkar argues, is a ‘graded inequality’, spanning from Brahmins at the top to Dalits at the bottom. From the American side, she brings in the ideas of legendary figures such as Martin Luther king, W.E.B Du Bois and so on. She did not also forget to acknowledge their mutual visits to India and the US in the middle of the 19th century to excavate these issues. Another reason why India and US is compared is that (and Isabele nicely connects them too), US is the world’s most powerful democracy while with India is the world’s largest. Dalits were considered as untouchables and were forbidden from education in India, as enslaved Africans were in the US. It therefore hinges on the aspect that both groups faced denial at education. Several ‘customs’ emerged to uphold the social construct of degraded status, which meant both Dalits and African Americans to enter by back doors and to wear unattractive clothing. While having striking similarities between India and the US, there are subtle differences as well. The diversified Indian caste system involves infinity of caste ranks. Among those who follow Hinduism, there are atleast 20+ hierarchically ranked castes. Essentially, most of them have an idea of who is ‘above and below’ them. Brahmins, who are at the apex of the system, usually does not undergo redefinition of who belongs to them or not belongs to them whereas that is not the case with the bottom-mainly the Dalits. They always have a community they think are lower than them: mostly associated with the nature of job such as hair cut, scavenging works etc. which makes them feel ‘purer’ or ‘better’. So the bottom part is not as rigid as with the top. In the US, on the other hand, the system is only binary- there is only black or white (not sure if there are ‘graded’ blacks and whites) and hence there is less evidential basis for one white/black person to feel racially inferior to another white/black. Nevertheless, in this modern renaissance era, both countries are still washing their laundries from the past, though there are remedial and affirmative actions of ‘reservations’ established in India. Notably, these too have ignited several backlashes including those from African-American critics, echoing the concepts of reverse discrimination. That is another story.

Despite the book appears as seemingly an intellectual read, Isabel shares several real-time stories that help the readers to loosen themselves. For example, as an African-American journalist, she shares her own experiences. While she was on an assignment with taking interviews with various people, a boutique manager, based on her appearance, simply did not buy that she was the Isabel Wilkerson who has been given appointment to interview him, even after showing her ID card. She quotes from a Nigerian- born playwright she met at London that African people think there are no black people in Africa. They are just Igbo, Yoruba, Ewe or Akan there. They don’t become black until they go to America or the UK. It is only then they become black. She also shares a story about a black girl born in Texas in 70s named by her parents “Miss”. The naming was done deliberately because the rule at that time was that, the lowest caste was to remain low in every way all the time, making sure that the inferiority is always reinforced. Black men/women were never to be addressed as “Mister/Miss/Mrs.” So Miss faced severe outrage from her teachers at school.

Overall, “Caste: The Origins of Our Discontents” is a timely book amidst the current scenario of socio-political and ideological debates and controversies on casteism and racism. Though the topic does not look novel, the book is surely a good read. Isabel is opinionated that unless one penetrates to the depth of the complex, interwoven race-caste relationships and their rippling effect on the surface of American democracy, caste will stay immortal.

“ALL that REMAINS”

നമുക്ക് പൊതുവെ ചിന്തിക്കാൻ  ഇഷ്ടമില്ലാത്ത വിഷയങ്ങളാണ് മരണവും, മൃതശരീരവും, പോസ്റ്റ് മോർട്ടവും, മരണാനന്തര ചടങ്ങുകളും എല്ലാം. അതുകൊണ്ട് തന്നെ മരണത്തിനും  അതിന്റെ ശാസ്ത്രീയ വശങ്ങൾക്കും അതിനെ  കുറിച്ചുള്ള വ്യത്യസ്തമായ കാഴ്ചപ്പാടുകൾക്കും അതുമായി  നിരന്തരം ബന്ധപ്പെട്ടു പ്രവർത്തിക്കുന്ന ആളുകളുടെയും  അവരുടെ അനുഭവങ്ങളുടെയും സ്ഥാനം  എക്കാലവും നമ്മുടെ പരിധിക്ക് പുറത്താണ്. അല്ലെങ്കിൽ, “രംഗബോധമില്ലാത്ത കോമാളി, ഹാ, ജനിച്ചാൽ മരിച്ചല്ലേ പറ്റൂ, ദുഷ്ടന്മാരെ പന പോലെ വളർത്തും, നല്ലവരെ ദൈവം വേഗം തിരിച്ചു വിളിക്കും, ജീവിക്കുന്നു ഞങ്ങളിലൂടെ.. ” പോലുള്ള ക്‌ളീഷേ ഡയലോഗുകളിൽ മരണത്തെ കുറിച്ചുള്ള ചിന്തകൾ ഒതുങ്ങും. എല്ലായ്‌പോഴും ഒരു വില്ലൻ പരിവേഷമോ അല്ലെങ്കിൽ ഒരു ദൈവീക പരിവേഷമോ ആണ് മരണത്തിനു ലഭിക്കാറുള്ളത്.ജീവിതത്തിന്റെ നേരെ വിപരീത സ്വഭാവമുള്ള ഒന്നായിട്ടാണ്  മരണത്തെ എപ്പോഴും നമ്മൾ  തുലനം ചെയ്യാറുമുള്ളത് -ഉദാഹരണത്തിന്,ജീവിതം= നന്മ, ദൈവത്തിന്റെ പ്രതിഫലം, സ്വർഗം, വെളിച്ചം, മരണം = തിന്മ, ദൈവത്തിന്റെ ശിക്ഷ, നരകം, ഇരുട്ട് ..എന്നിങ്ങനെ. കൂടുതൽ കാലം ജീവിച്ചിരിക്കുക എന്നുള്ളത് ആഘോഷിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു കാര്യമാണ് . ലോകത്തിൽ  ഇതുവരെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കാലം ജീവിച്ചിരുന്നതായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത് ഒരു ഫ്രഞ്ച് വനിതയായ ജിന്നി കാൾമെന്റ്  ആണ്. 122 വർഷവും  164 ദിവസവുമായിരുന്നു മരിക്കുമ്പോൾ അവരുടെ പ്രായം. താരതമ്യേന ഇവർക്ക് ഒരു 25 വയസ്സ് അധികം കിട്ടി എന്ന് നമ്മൾ കരുതുമ്പോൾ ഈ അധികമായി കിട്ടുന്ന ആയുസ്സ് ജീവിതത്തിന്റെ ഏറ്റവും നിർണായകമായ യുവത്വത്തിൽ കിട്ടുന്നതല്ലേ കൂടുതൽ കാര്യക്ഷമവും ഉപകാരപ്രദവും എന്നും ആലോചിക്കുന്നത് സ്വാഭാവികം. ജനനവും മരണവും ഒരു സാങ്കല്പിക രേഖയുടെ രണ്ടറ്റത്തുള്ള പാരമ്യതയാണ് എന്നുള്ള നമ്മുടെ ഒരു പൊതുബോധത്തിൽ, മരണം മറ്റെന്തെങ്കിലും  ഒരു അസ്തിത്വത്തിന്റെ തുടക്കം ആണെന്നുള്ള ഒരു വീക്ഷണം പൊതുവെ ചർച്ച ചെയ്യപ്പെടാറില്ല. മരണാനന്തര ജീവിതം എന്നൊരു ആശയത്തെ കുറിച്ച് പല മതങ്ങൾക്കും പലവിധ കാഴ്ചപ്പാടുകളുണ്ടെങ്കിലും അവയുടെ ഒരു പൊതുസ്വഭാവം ജീവിച്ചിരുന്നതിനേക്കാൾ ശാന്തിയുള്ളതും സമാധാനപൂർണവുമായിരിക്കും മരണാനന്തര ജീവിതം എന്നുള്ള ഒരു തരം വിശ്വാസത്തിൽ അധിഷ്ഠിതമാണ്. ശാസ്ത്രം ഏറെ പുരോഗമിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും ഇപ്പോഴും മരണം നമുക്കൊരു പ്രഹേളികയാണ്.  കുഞ്ചൻ നമ്പ്യാരുടെ ‘കാലനില്ലാത്ത കാലം’ ഇന്നും ഒരു സങ്കല്പമായി തുടരുകയാണ്. 

മരണത്തെക്കുറിച്ച് നമ്മുടെ കാഴ്ചപ്പാടുകൾ ഇങ്ങനെയൊക്കെ ആണെങ്കിലും മരണത്തെ മറ്റൊരു വീക്ഷണകോണിലൂടെ നോക്കിക്കാണുന്ന ഒരു കൂട്ടം ആളുകളാണ്, നരവംശ ശാസ്ത്രജ്ഞരും ഫോറൻസിക് വിദഗ്ദ്ധരും. ഇവരുടെ നിത്യജീവിതത്തിന്റെ ഭാഗമാണ് ‘മരണം’. ഇങ്ങനെയുള്ള ഫോറൻസിക് നരവംശശാസ്ത്രജ്ഞരുടെ കാഴ്ചപ്പാടിൽ നിന്ന് മരണാനന്തര ജീവിതത്തെ കുറിച്ചുള്ള അവരുടെ ബോധ്യങ്ങളും, അനുഭവങ്ങളും പറഞ്ഞു കേൾക്കുന്നത് തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ ഒരു അനുഭവമാണ്. അത്തരത്തിൽ, മരണത്തെക്കുറിച്ചും, നശ്വരതയെക്കുറിച്ചും കൊലപാതകങ്ങളിലെ ചുരുളഴിക്കലുകളെക്കുറിച്ചും വളരെ രസകരമായി പ്രതിപാദിക്കുന്ന ഒരു പുസ്തകമാണ് “ALL that REMAINS , A renowned forensic scientist on death, mortality and  solving crimes “. ഒരു ഫോറൻസിക് നരവംശശാസ്ത്രജ്ഞയും ഡണ്ടീ സർവകലാശാലയിലെ മുൻ അനാട്ടമി പ്രൊഫസ്സറുമായിരുന്ന സ്യൂ ബ്ലാക്ക്  (Dame Susan Margaret black ) ആണ്  ഈ പുസ്തകം എഴുതിയിരിക്കുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷിലാണ് പ്രസിദ്ധപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നതെങ്കിലും വളരെ ലളിതമായ ഭാഷയാണ് ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത്. തന്റെ വ്യക്തി ജീവിതവും, മരണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടുള്ള കണ്ടെത്തലുകളും, ഒരു ജഡം ഏതെല്ലാം വിധത്തിൽ  സംസ്കരിക്കുകയും സൂക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യാമെന്നുള്ളതും, ജഡത്തിന്റെ ശേഷിപ്പുകളിൽ നിന്നും ഏതെല്ലാം തരത്തിലുള്ള വിവരങ്ങൾ ഒരു ഫോറൻസിക് ശാസ്ത്രഞ്ജന് ശേഖരിക്കുകയും അതിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ  ഒരു കൊലപാതകത്തിൻെറ  ചുരുളഴിക്കുകയും ചെയ്യാമെന്നും ആ പ്രക്രിയയിൽ   നേരിടാറുള്ള വെല്ലുവുളികളും ഒക്കെയാണ് പുസ്തകത്തിന്റെ പ്രമേയം.


പതിമൂന്ന് അധ്യായങ്ങളുള്ള ഈ പുസ്തകം തുടങ്ങുന്നത് സ്യൂ ബ്ലാക്കിന്റെ കുട്ടിക്കാലത്തു നിന്നാണ്. പഠിക്കുന്നതിനോടൊപ്പം കുട്ടികൾ പാർട്ട് ടൈം ജോലി ചെയ്ത് പരിശീലിച്ചിരിക്കണം എന്ന മനോഭാവമുള്ള ആളായിരുന്നു ബ്ലാക്കിന്റെ അച്ഛൻ. അത് കൊണ്ട് പന്ത്രണ്ട്  വയസ്സിൽ തന്നെ ബ്ലാക്ക് തന്റെ സമീപത്തുള്ള അറവുശാലയിൽ ബ്ലാക്ക് ഒഴിവു ദിവസങ്ങളിൽ ജോലിക്ക് പോകാൻ തുടങ്ങി. ഫോറൻസിക്സ്  പഠിക്കണമെന്നൊരു ധാരണയും അന്നുണ്ടായിരുന്നിലെങ്കിലും, തന്റെ അഭിരുചി മാംസം കാര്യക്ഷമമായി മുറിച്ചെടുക്കലിലായിരുന്നെന്നു അവിടെ നിന്ന് മനസ്സിലായെന്നും, അവിടെ വെച്ചാണ് അനാട്ടമിയുടെ ഏകദേശ ധാരണ തനിക്ക്  കിട്ടുന്നത് എന്നും ബ്ലാക്ക് അഭിപ്രായപ്പെടുന്നുണ്ട്. തന്റെ ആദ്യത്തെ ഡിസെക്ഷൻ അനുഭവങ്ങളും, അതിന്റെ ശാസ്ത്രീയമായ നടപടിക്രമങ്ങളും  അവർ ലളിതമായ ഭാഷയിൽ പങ്കുവെക്കുന്നുണ്ട് .അക്കാലത്തു (1980 കളിൽ ) ഏറ്റവും കൂടുതൽ ശവ ശരീരങ്ങൾ ഇറക്കുമതി ചെയ്യപ്പെട്ടിരുന്നത് ഇന്ത്യയിൽ നിന്നാണത്രെ! ഇപ്പോഴത് നിയമവിരുദ്ധമാണെകിലും കരിഞ്ചന്ത വ്യാപാരം മുറക്ക് നടക്കുന്നുണ്ട് എന്നാണ് ബ്ലാക്കിന്റെ അഭിപ്രായം.

തുടർന്നുള്ള അധ്യായങ്ങൾ കൂടുതലും ശാസ്ത്രീയ സ്വഭാവമുള്ളവയാണ്. പോസ്റ്റ് മോർട്ടവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഓരോ ഘട്ടവും ഏതൊരു സാധാരണക്കാർക്കും മനസ്സിലാവുന്ന രീതിയിൽ (ചില സാങ്കേതിക പദങ്ങൾ ഒഴിച്ചാൽ ) ബ്ലാക്ക് ലളിതമായി വിശദീകരിക്കുന്നുണ്ട്. അതിൽ മരിച്ച സമയം തിട്ടപ്പെടുത്തുന്ന പ്രക്രിയയുടെ ഓരോ ഘട്ടവും ഒരു ഉദാഹരണം മാത്രം.​ ​വായനക്കാർക്കു​ള്ള  പല സംശയങ്ങൾക്കുമുള്ള ഉത്തരം ഈ അധ്യായങ്ങളിൽ നിന്ന് തീർച്ചയായും ലഭിക്കും. ​മരണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടുള്ള ​​ഡി എൻ എ അനാലിസിസിന്റെ സാധ്യതകളും അതേ സമയം എങ്ങനെ അതൊരു കുടുംബ രഹസ്യം തകർക്കുന്നു എന്നെല്ലാം  ബ്ലാക്ക് രസകരമായി പ്രതിപാദിക്കുന്നുണ്ട്. ഉദാഹരണത്തിന് , കാണാതായ സഹോദരനു എന്തോ അപകടം സംഭവിച്ചെന്ന ധാരണയിൽ രണ്ടു സഹോദരിമാർ  ആശുപത്രികളായ ആശുപത്രികൾ കയറിയിറങ്ങുന്നു. എവിടെയും അയാൾ പ്രവേശിപ്പിക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ല. ബന്ധുക്കളും സുഹൃത്തുക്കളും അയാളെ അവസാനം കണ്ടിട്ടുമില്ല. ഒരാഴ്ചക്ക് ശേഷം തിരിച്ചറിയാത്ത ഒരു ജഡം കണ്ടു കിട്ടുന്നു, ശാരീരിക ഘടന വെച്ച് കാണാതായ ആള് തന്നെയെന്ന് ഏറെക്കുറെ തിരിച്ചറിഞ്ഞെങ്കിലും ഒരു വിധത്തിലും അയാളുടെ ഡി എൻ എ സഹോദരിമാരുമായി സാമ്യതയില്ലെന്ന്  തെളിയുന്നു . തുടർന്നുള്ള അന്വേഷണത്തിൽ ഇത് കാണാതായ ആൾ തന്നെ എന്നും,അയാൾ ഈ സഹോദരിമാരുടെ രക്തത്തിലുള്ള ആളല്ലെന്നും പണ്ട് ദത്തെടുക്കപ്പെട്ടതാണെന്നും തിരിച്ചറിയുന്നു. സഹോദരൻ നഷ്ടപ്പെട്ടു എന്ന ദുഃഖത്തിന്  പുറമെ അവർക്കിപ്പോൾ ഒരു ആഘാതം കൂടി-അത് തങ്ങളുടെ രക്തത്തിലുള്ള സഹോദരൻ ആയിരുന്നില്ല എന്ന ഞെട്ടിക്കുന്ന സത്യം -ഏൽക്കേണ്ടി വരുന്നു. ഇങ്ങനെയുള്ള അനുഭവകഥകളിലൂടെ പുസ്തകം പുരോഗമിക്കുമ്പോൾ ബ്ലാക്കിന്റെ സ്വന്തക്കാരുടെ മരണവും ബ്ലാക്കിന്റെ കാഴ്ചപ്പാടിൽ സമാന്തരമായി ചർച്ച ചെയ്യുന്നുണ്ട്. 

നമ്മുടെ ശവ സംസ്കാര രീതികളിൽ വന്നിട്ടുള്ള മാറ്റം ബ്ലാക്ക് ​മറ്റൊരു വിഷയമാക്കുന്നുണ്ട് . കുടിയേറ്റം എങ്ങനെ ​ശവ  സംസ്കാര രീതികളെ ബാധിക്കുകയും സ്വാധീനിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, പല രാജ്യങ്ങളുടെയും ശവ ദാഹത്തിലുള്ള പ്ര​ത്യേകതകൾ, അതിന്റെ ​ശാസ്ത്രീയ വശങ്ങൾ എന്നൊക്കെ വളരെ ലളിതമായി ബ്ലാക്ക്  വിശകലനം ചെയ്യുന്നുണ്ട്. ഇതിന്റെ കൂടെ മൃതദേഹം മെഡിക്കൽ വിദ്യാർത്ഥികൾക്കും ഗവേഷകർക്കും വിട്ടു കൊടുക്കുന്നതിന്റെ പല വിധ സാധ്യതകളും വായനക്കാർക്ക് മനസ്സിലാക്കി തരുന്നു​മുണ്ട്.

നമ്മുടെ മാധ്യമങ്ങൾ എങ്ങനെ മരണങ്ങളെ ആഘോഷിക്കുന്നു എന്നതിനെ കുറിച്ച ബ്ലാക്ക് ഒരു അധ്യായത്തിൽ വിശകലനം ചെയ്യുന്നുണ്ട്. 24 മണിക്കൂർ ​വാർത്ത എന്നുള്ള ശീലത്തിലേക്ക് നമ്മൾ മാറിയതും , ലോകത്തെവിടെയും നടക്കുന്ന ദുരന്തങ്ങൾ നിമിഷാർദ്ധത്തിൽ നമ്മളിലേക്ക് എത്തുന്നതും, ആഴ്ചയിൽ ഒരു ദുര്യോഗ വാർത്ത എന്നതിൽ നിന്നും ഇന്ന് ദിവസേന എത്രയോ അത്തരത്തിലുള്ള വാർത്തകൾ എന്ന തലത്തിലേക്ക് നമ്മൾ എത്തി എന്നും  ബ്ലാക്ക് വ്യാകുലപ്പെടുന്നു . ഇത്തരത്തിലുള്ള വാർത്തകൾ നമ്മളിൽ എന്നിട്ടും വളരെ ചെറിയ സമയത്തേക്കുള്ള ഒരു മനസികാഘാതമേ ഉണ്ടാക്കുന്നുള്ളു എന്നും അവർ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു . അങ്ങനെ കരുതിയിരിക്കുമ്പോഴാണ് സെർബിയക്കെടുത്തുള്ള കൊസോവോയിലേക്ക് യുദ്ധം നടക്കുന്ന സമയത്തു ബ്ലാക്കിനും പോകാൻ അവസരം ലഭിക്കുന്നത് . അന്താരാഷ്ട്ര പ്രശ്നങ്ങളിൽ ഫോറൻസിക് വിദഗ്ധരുടെ സഹായം എവിടെയാണ് ആവശ്യമായിട്ടുള്ളതെന്ന് ഈ സന്ദർഭത്തിൽ  വായനക്കാരന് വ്യക്തമാക്കിത്തരുന്നുണ്ട് ബ്ലാക്ക് . കൂടാതെ അവിടെ നടന്ന കൊടും ക്രൂരതകളുടെ കഥകൾ  പറയുമ്പോൾ വായനക്കാരനിൽ അത് വലിയ ഒരു ആധി സൃഷ്ടിക്കുന്നുണ്ട്, കാരണം അത് കൊസോവയുടെ കാര്യത്തിൽ മാത്രമല്ല , ഇന്നും ലോകത്തിൽ പലയിടത്തും സമാനമായ  സംഭവങ്ങൾ നടക്കുന്നെന്നുള്ളതുകൊണ്ട് . തന്റെ ജോലിയുടെ സ്വഭാവം മൃതശരീരങ്ങൾ വെട്ടി മുറിക്കലാണെങ്കിലും ആ ജോലിയിൽ സ്വീകരിക്കേണ്ട മൂല്യങ്ങളെന്തെന്ന് ബ്ലാക്ക് പറഞ്ഞുവെക്കുന്നുണ്ട് . അതുപോലെ, 2004 ലെ തായ്‌ലൻഡ് സൂനാമി യിൽ മരണപ്പെട്ടവരുടെ തിരിച്ചറിയൽ പ്രക്രിയയിൽ നേരിട്ട വെല്ലുവിളികളും ട്രാൻസ് ജൻഡറുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഷയങ്ങളും ഔചിത്യപൂർവം വ്യക്തമാക്കുന്നുണ്ട്.


ഏറ്റവും ഒടുവിലത്തെ അധ്യായത്തിൽ ബ്ലാക്ക് തന്റെ മരണത്തിനു ശേഷം എന്തായിരിക്കും എന്നതിനെ കുറിച്ചൊരു വിശകലനം നടത്തുന്നുണ്ട്. പുസ്തകം വായിച്ചു തീരുമ്പോൾ വായനക്കാർക്ക് ഉണ്ടാവുന്ന വളരെ പ്രസക്തമായ ഒരു ചോദ്യത്തിന് ഉത്തരമെന്നോണം ബ്ലാക്ക് മനോഹരമായി അത് വിശദീകരിക്കുന്നുമുണ്ട്. തന്റെ ശരീരം ഡണ്ടീ സർവകലാശാലയിലെ കുട്ടികൾക്കാണെന്നും  അവരുടെ അനാട്ടമി  ക്ലാസ്സിലൂടെ താൻ ജീവിക്കുമെന്നും ബ്ലാക്ക്  പറയുന്നു . പ്രേതം ഭൂതം പിശാചുക്കളെ പറ്റിയൊക്കെ തന്റെ മുത്തശ്ശി പറഞ്ഞു തന്നിട്ടുണ്ടെങ്കിലും തന്റെ ഇത്രയും കാലത്തെ ‘മരണ’ ജീവിതത്തിൽ , ഒരു മൃതദേഹവും തന്നോട് അപമര്യാദയായി പെരുമാറുകയോ , ദേഷ്യപ്പെടുകയോ  ചെയ്തിട്ടില്ലെന്നും എല്ലാവരും ശാന്തസ്വഭാവമുള്ളവരും, മോർച്ചറിയിലേക്ക് ജീവനോടെ കടന്നു വരികയോ  സ്വപ്നത്തിൽ വരികയോ ചെയ്തിട്ടില്ലെന്നും ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവരെ കൊണ്ടുള്ള അനർത്ഥങ്ങളാണ്  ഇതിലുമൊക്കെ എത്രയോ വലുതെന്നും ബ്ലാക്ക് പറഞ്ഞു വെക്കുന്നു . ഇത്തരത്തിൽ  വളരെ സാർത്ഥകവും മനോഹരവുമായ രീതിയിൽ ബ്ലാക്ക് തന്റെ പുസ്തകം അവസാനപ്പിക്കുന്നു.

ആധികാരികതയുള്ള അനുഭവ കഥകൾ വായിക്കാനിഷ്ടപ്പെടുന്നവർക്ക് തീർച്ചയായും നല്ല വായനാനുഭവം സമ്മാനിക്കുന്ന ഒരു പുസ്തകം തന്നെയാണ് ALL  that REMAINS.

മഞ്ഞവെയിൽ മരണങ്ങൾ :ബാക്കിയാവുന്ന ചോദ്യങ്ങൾ 

മലയാളികൾക്ക് പ്രത്യേകം ഒരു മുഖവുരയുടെ ആവശ്യമില്ലാത്ത എഴുത്തുകാരനും കൃതിയുമാണ് ബെന്യാമിനും ‘ആടുജീവിത’വും. ആ മാസ്റ്റർപീസിന് ശേഷം അദ്ദേഹത്തിന്റേതായി പുറത്തു വന്ന മറ്റൊരു വ്യത്യസ്തമായ നോവലാണ് ‘മഞ്ഞവെയിൽ മരണങ്ങൾ’. നമുക്ക് സുപരിചിതമല്ലാത്തതും രേഖീയ സ്വഭാവമില്ലാത്തതുമായ ഒരു ആഖ്യാന ശൈലിയിലുള്ള ഒരു നോവലായാണ് ഒറ്റ നോട്ടത്തിൽ മഞ്ഞവെയിൽ മരണങ്ങളെ വിലയിരുത്താനാവുക. സിംഹഭാഗവും അപസർപ്പക സ്വഭാവമുള്ള ഒരന്വേഷണത്തിലൂടെ പുരോഗമിക്കുന്ന ഈ നോവലിനെ മറ്റു നോവലുകളിൽ നിന്ന് തികച്ചും വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നത് നോവലിസ്റ്റ് തന്നെ നോവൽ മുഴുവൻ പറഞ്ഞു തീർക്കുന്നില്ല എന്നതാണ്. Imperfection is perfection to a beautiful perspective എന്ന് പറയാറുള്ളത് പോലെ.വായിച്ചു തീരുമ്പോൾ ഒരു പിടി ഉത്തരം കിട്ടാത്ത ചോദ്യങ്ങൾ ബാക്കി നിർത്തുകയും ഒട്ടേറെ തുടർചിന്തനങ്ങൾക്കുള്ള ഇടം വായനക്കാർക്ക് സമ്മാനിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ട് ബെന്യാമിൻ.

ഒരു നോവലിനുള്ളിലെ നോവലും (സിനിമക്കുള്ളിലെ സിനിമ എന്നൊക്കെ പറയുന്നതു പോലെ ) ഒരു അന്വേഷണത്തിന്റെ ഫലം കണ്ടെത്താനുള്ള മറ്റൊരു അന്വേഷണവും ആണ് മഞ്ഞവെയിൽ മരണങ്ങൾ. നോവലിലുളടനീളം ഈ രണ്ടു ആഖ്യാനങ്ങളിലെയും  കഥാ പരിസരങ്ങളിലേക്ക് വായനക്കാരൻ മാറി മാറി സഞ്ചരിക്കപ്പെടേണ്ടതുണ്ട്. ബെന്യാമിൻ തന്നെയും, അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുറച്ചു സുഹൃത്തുക്കളും, അവരുടെ സൗഹൃദ കൂടിച്ചേരലായ ‘വ്യാഴച്ചന്ത’യും ഉൾപ്പെട്ടതാണ്  ​നോവലിലെ ​ഒരു കഥാപശ്ചാത്തലം .ഇവരെല്ലാം ​ഇതേ പേരിൽ യഥാർത്ഥത്തിൽ ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവരും വ്യാഴാഴ്ചകളിൽ ഒത്തുകൂടുന്നവരുമാണെങ്കിലും , നോവലിലേക്ക് വരുമ്പോൾ  ഇവരെല്ലാം കാല്പനിക കഥാപാത്രങ്ങളാണ് . ഇതൊരു യഥാർത്ഥ സംഭവകഥയാണോ അല്ലയോ എന്ന് ആദ്യഘട്ടത്തിൽ വേർതിരിച്ചറിയുന്നതിൽ വായനക്കാർക്ക് ഒരു ആശയക്കുഴപ്പം അതുകൊണ്ട് അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ട്. 

ഉദയംപേരൂരിലെ വലിയേടത്ത് എന്ന ഒരു പുരാതന ക്രിസ്തീയ തറവാട്ടിലേക്ക് ബെന്യാമിനും അദ്ദേഹത്തിന്റെ സുഹൃത്ത് അനിലും ചേർന്ന് ഒരു അന്വേഷണത്തിന്റെ ഭാഗമായി ‘മറിയം സേവ’ക്ക് (ഒരു പ്രത്യേക ആചാരം ) എത്തുന്നതോടെയാണ് നോവൽ ആരംഭിക്കുന്നത് .സന്ദർശനത്തിന്റെ ഉദ്ദേശ്യലക്ഷ്യങ്ങളിലേക്ക്  നയിക്കുന്ന സന്ദർഭങ്ങളിലേക്കാണ് പിന്നീട് കഥ നീങ്ങുന്നത്. കഥ നടക്കുന്നത് സോഷ്യൽ മീഡിയ യുടെ കടന്നുവരവിന്റെ തുടക്കത്തിലാണ്. ഈ മെയിലും ഓർക്കുട്ടും വാണിരുന്ന കാലത്ത് (2011 ലാണ് ഈ നോവൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെടുന്നത് ). ‘നെടുമ്പാശ്ശേരി’ എഴുതിക്കൊണ്ടിരിക്കെ യാദൃച്ഛികമായി അജ്ഞാതനായ ഒരാളിൽ നിന്നും (അയാളുടെ പേര് ക്രിസ്റ്റി അന്ത്രപ്പേർ എന്നാണെന്ന് പിന്നീട് വെളിവാകുന്നുണ്ട് ) ഒരു ഈ മെയിൽ ലഭിക്കുന്നു. ബെന്യാമിൻ അയാൾക്ക് വളരെ ഇഷ്ടപ്പെട്ട എഴുത്തുകാരനാണെന്നും,താനും നല്ലൊരു എഴുത്തുകാരനാവാൻ കൊതിച്ചു നടന്നിരുന്ന ഒരു മനുഷ്യനായിരുന്നെന്നും ,തന്റെ കയ്യിലൊരു കഥയുണ്ട്, അതിന്റെ ആദ്യ ഭാഗം ഈ ഈ മെയിലിനോടൊപ്പം അയക്കുന്നെന്നും സാഹചര്യങ്ങളുടെ സമ്മർദ്ദങ്ങൾ മൂലം കഥയുടെ ബാക്കി ഭാഗങ്ങൾ ഇപ്പോൾ അയക്കാൻ നിർവാഹമില്ലെന്നും അത് കഥയിലെ പല കഥാപാത്രങ്ങളുടെ അടുത്തായി ഏല്പിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നും താല്പര്യമുണ്ടെങ്കിൽ സ്വമേധയാ അന്വേഷിച്ചു കണ്ടെടുക്കാമെന്നുമായിരുന്നുമായിരുന്നു ആ മെയിലിന്റെ ഇതിവൃത്തം .ആദ്യം ഈ മെയിലിനു പ്രാധാന്യം കൊടുക്കാതിരുന്ന ബെന്യാമിൻ ‘നെടുമ്പാശ്ശേരി’​ വഴിമുട്ടി നിന്നപ്പോൾ ക്രിസ്റ്റി അന്ത്രപ്പേറിന്റെ  കഥയുടെ ആദ്യഭാഗം വായിക്കുന്നു .​ ​ക്രിസ്റ്റി അന്ത്രപ്പേറിന്റെ ആത്മകഥ സ്വഭാവമുള്ള  ഈ ആഖ്യാനത്തിൽ​ നിന്നാണ് നോവലിനുള്ളിലെ നോവലുണ്ടാകുന്നത്. ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യൻ സമുദ്ര അതിർത്തിയിലെ ഒരു ദ്വീപായ ഡീഗോ ഗാർഷ്യയിലെ പ്രമാണിമാരായ അന്ത്രപ്പേർ തലമുറയിലെ അംഗമാണ് ക്രിസ്റ്റി.ഡീഗോ ഗാർഷ്യയുടെ  ഭൂമിശാസ്ത്രവും​,കാലാവസ്ഥയും, ക്രിസ്റ്റിയുടെ ഏറ്റവും മുതിർന്ന മുൻഗാമിയായ അവിരാ അന്ത്രപ്പേറിന്റെ ഡീഗോയുടെ അധികാരിയായുള്ള കുടിയേറ്റവും,  തുടർന്നുണ്ടായ അധികാര നഷ്ടവും ,അവിടത്തെ ക്രൈസ്‌തവരുടെ ചരിത്രവും,​ജീവിതരീതികളും, വൻകരയോടുള്ള അവിടത്തുകാരുടെ സ്നേഹവും എല്ലാം ക്രിസ്റ്റിയുടെ ആഖ്യാനത്തിൽ വളരെപ്പെട്ടെന്ന് വായനക്കാരിലേക്ക് ആഗിരണം ചെയ്യപ്പെടുന്നുണ്ട്. എഴുത്ത് ഒരു അഭിനിവേശമായി കൊണ്ടുനടന്നിരുന്ന ക്രിസ്റ്റി, ‘പിതാക്കന്മാരുടെ പുസ്തകം’ എന്നാണ് താനെഴുതുന്ന ഈ കഥക്ക് പേരിടാൻ ഉദ്ദേശിച്ചിരുന്നത്. എഴുത്ത് നടക്കുന്നതിനിടയില്‍ ​യാദൃച്ഛികമായി ഒരു കൊലപാതകത്തി​ന് ക്രിസ്റ്റി സാക്ഷിയായി. ​ആദ്യം അതാരെന്ന് തിരിച്ചറിഞ്ഞില്ലെങ്കിലും വൈകാതെ അത്  തന്റെ  സഹപാഠി ​സെന്തിലാണെന്ന്  മനസ്സിലായി.പബ്ലിക്ക് സെക്യൂരിറ്റിക്കാര്‍ വന്ന് ​ക്രിസ്റ്റി നോക്കിനിൽക്കെത്തന്നെ ആ ​മൃതദേഹം നീക്കം ചെയ്തു. ​ആശുപത്രിയിൽ മൃതദേഹം അന്വേഷിച്ചു ചെന്ന ക്രിസ്റ്റിയെ അങ്ങനൊരു സംഭവമേ ഡീഗോയിൽ നടന്നിട്ടില്ല എന്നുള്ള അവരുടെ വാദം ഞെട്ടിക്കുന്നു. തുടർന്ന് പോലീസിൽ നിന്നും മറ്റുള്ളവരിൽ നിന്നും അങ്ങനെ ഒരു കൊലപാതകം നടന്നതിന്റെ യാതൊരു സൂചനയും കിട്ടാതായതോടെ താൻ കണ്മുന്നിൽ  കണ്ട കൊലപാതകം എങ്ങനെ ഇല്ലാതായെന്ന് ക്രിസ്റ്റി ​ആകുലപ്പെടാനും ഇതിന്റെ ചുരുളഴിക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങളും തുടങ്ങുന്നു. ഈ മെയിലിൽ ലഭിച്ച ആദ്യഭാഗം ഇത്രയും പറഞ്ഞു അവസാനിപ്പിച്ചതോടെയും പിന്നീട് ക്രിസ്റ്റിക്കെന്താണ് സംഭവിച്ചെന്നുമറിയാനുള്ള ഉത്കണ്ഠ ബെന്യാമിനെ ഈ വിഷയം വ്യാഴച്ചന്തയിലേക്ക് അവതരിപ്പിക്കാൻ പ്രേരിപ്പിക്കുന്നു .

വ്യാഴച്ചന്തയിലെ ചർച്ചയിൽ ബെന്യാമിനും സുഹൃത്തുക്കളും ക്രിസ്റ്റിയുടെ  കഥയുമായി ​ വിലയം പ്രാപിക്കുകയും   ചർച്ചയിൽ ഉരുത്തിരിഞ്ഞ തീരുമാനങ്ങളുടെയും നിർദേശങ്ങളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ ​അടുത്ത ഭാഗം കണ്ടെത്താനുള്ള ശ്രമങ്ങൾ  തുടങ്ങുകയും ചെയ്യുന്നു . അങ്ങനെ ക്രിസ്റ്റിയുടെയും ക്രിസ്റ്റിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട മെൽവിൻ, അനിത, അൻപ് ​എന്നിവരുടെയെല്ലാം ജീവിതങ്ങളിലേക്ക് കഥ വ്യാപിക്കുന്നു.ഒരു ഘട്ടത്തിൽ ക്രിസ്റ്റിയുടെ അടുത്ത സുഹൃത്ത് മെൽവിനും ദുരൂഹ സാഹചര്യത്തിൽ മരിക്കുന്നതോടെ വളരെ ഉദ്വേഗജനകമായനിമിഷങ്ങളിലേക്ക് കഥയുടെ സ്വഭാവം മാറുന്നുണ്ട്. ക്രിസ്റ്റിയുടെ കഥയുടെ ഓരോ ഭാഗങ്ങൾ പലരിൽ നിന്നായി കണ്ടുപിടിക്കപ്പെടേണ്ടി വരുമ്പോൾ ഒരു ട്രഷർ ഹണ്ടിന്റെ  പ്രതീതിയാണ് വായനക്കാർക്ക് അനുഭവപ്പെടുന്നത്. ബെന്യാമിന്റെയും ക്രിസ്റ്റിയുടെയും അന്വേഷണങ്ങൾ സമാന്തരമായി പുരോഗമിക്കുന്നതോടെ  ഡീഗോ ഗാർഷ്യയിലേക്കും ഉദയം പേരൂരിലേക്കും വല്യേടത്ത് തറവാടിലേക്കും മറിയം സേവയിലേക്കും തൈക്കാട്ടമ്മയിലേക്കും വില്യാർവട്ടത്തിലേക്കും ഉദയം പേരൂർ സുനഹദോസ്, കൂനൻ കുരിശ് സത്യം പോലുള്ള ചരിത്ര പ്രാധാന്യമുള്ള സംഭവങ്ങളിലേക്കും കഥ പൂർണ വളർച്ചയിലെത്തുന്നു . കഥയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട രണ്ടു കൊലപാതകങ്ങളുടെ ചുരുളഴിക്കാനും ഡീഗോ ഗാർഷ്യയിലെ അന്ത്രപ്പേർ കുടുംബത്തിന്റെ ഉദയം പേരൂരിലെ ചരിത്ര വേരുകൾ തേടിയുമുള്ള  കഥാപാത്രങ്ങളുടെ യാത്രകൾ തന്മയത്വത്തോടെ ബെന്യാമിൻ അവതരിപ്പിക്കുമ്പോൾ വായനക്കാർക്ക് അവിസ്മരണീയ വായനാനുഭവം അത് സമ്മാനിക്കുന്നു. ഒടുവിൽ, നോവലിന്റെ സാദ്ധ്യമായ ക്‌ളൈമാക്‌സ് വായനക്കാരുടെ ഭാവനയ്ക്കും ഇച്ഛക്കും വിട്ടുകൊടുത്തു കൊണ്ട് ബെന്യാമിന്റെ മഞ്ഞവെയിൽ മരണങ്ങൾ പണി തീരാത്ത  ഒരു കഥയായി അവസാനിക്കുന്നു. 

കഥയുടെ പല സന്ദർഭങ്ങളിലുമുള്ള ക്രിസ്റ്റിയുടെ ആത്മഗതങ്ങൾ തന്നിലും ഒരു ക്രിസ്റ്റിയുണ്ടെന്നൊരു തോന്നൽ വായനക്കാരിൽ ഉണ്ടാക്കുന്നുവെന്നതും ശ്രദ്ധേയമാണ്. ക്രിസ്റ്റിയുടെ മാനസിക വ്യാപാരങ്ങൾ എനിക്കുമുണ്ടാവാറുള്ളതാണല്ലോ എന്നൊരു തോന്നൽ അതുണ്ടാക്കുമ്പോൾ ക്രിസ്റ്റിയുടെ അന്വേഷണത്തിന്റൊപ്പം വായനക്കാരെ വിജയകരമായി സഞ്ചരിപ്പിക്കാൻ ബെന്യാമിന്  തന്റെ രചനാ നൈപുണ്യം കൊണ്ട് സാധിക്കുന്നു. മറിയം സേവ , വല്യേടത്ത് വീട്  മുതലായ പ്രസക്തമായ ക്രൈസ്തവ പശ്ചാത്തലത്തിലുള്ള കഥാതന്തുക്കളിലൂടെ കടന്നുപോകുമ്പോൾ ടി.ഡി രാമകൃഷ്ണന്റെ ‘ഫ്രാൻസിസ് ഇട്ടിക്കോര’ വായിച്ചവർക്ക് കോര കൊടുപ്പ്​, പതിനെട്ടാം കൂറ്റുകാർ  പോലുള്ള ​ചില  സമാനതകൾ കണ്ടെത്താനും  കഴിയും.​ പ്രവാസ ജീവിതത്തിലേക്കുള്ള  ചില എത്തിനോക്കലുകൾ ആട് ജീവിതം ഓർമപ്പെടുത്തുന്നെന്നപോലെ  ഇവിടെയും ബെന്യാമിൻ ചെറുതായി സ്പർശിച്ചു പോകുന്നുണ്ട്. ആടുജീവിതത്തിൽ നജീബായിരുന്നു വായനക്കാരുടെ കൂടെ പോന്നതെങ്കിൽ ഇവിടെ അത് ഒരു കൂട്ടം ആളുകളും അവരുടെ ചരിത്രവും ആണ്. അന്ത്യത്തിൽ  അല്പം നിരാശാജനകമായി ചില വായനക്കാർക്ക് അനുഭവപ്പെടുമെങ്കിൽ കൂടിയും ഒരുപാട് ചോദ്യങ്ങൾക്കും അന്വേഷണങ്ങൾക്കും അനുബന്ധ ചർച്ചകൾക്കും വലിയൊരു സാധ്യത മന:പൂർവമാണെങ്കിലും അല്ലെങ്കിലും മനോഹരമായി അവശേഷിപ്പിക്കുന്നുണ്ട് മഞ്ഞവെയിൽ മരണങ്ങൾ എന്നത് നിസ്തർക്കമാണ്.  

നാദിയ മുറാദ് ആകുമോ അവസാനത്തെ പെൺകുട്ടി??

കിൻഡിലിലേക്ക് എന്തെങ്കിലും കുറച്ച് പുസ്തകങ്ങൾ വാങ്ങണം എന്ന് കരുതിയാണ് ഞാൻ ആമസോണിൽ വെറുതെ ഒന്ന് പരതിയത്. പ്രത്യേകിച്ച് ഒരു പുസ്തകം ഒന്നും മനസ്സിൽ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. പല പുസ്തകങ്ങളും സ്ക്രീനിലൂടെ കടന്നു പോയിക്കൊണ്ടിരിക്കെ അതിൽ വന്ന ഒരു സജഷൻ ആയിരുന്നു നാദിയ മുറാദിൻ്റെ ആത്മകഥയായ “അവസാനത്തെ പെൺകുട്ടി; എൻ്റെ തടങ്കലിൻ്റെയും ഇസ്ലാമിക് സ്റ്റേറ്റ് വിരുദ്ധ പോരാട്ടത്തിൻ്റെയും കഥ.” നാദിയ മുറാദിന് 2018ൽ ഇറാഖിലെ വംശഹത്യക്കും സ്ത്രീകൾക്ക് നേരെയുള്ള ലൈംഗിക അതിക്രമങ്ങൾക്കും കൂട്ടക്കുരുതിക്കും ഒക്കെ എതിരെ പോരാടിയതിന് സമാധാനത്തിനുള്ള നോബേൽ പുരസ്കാരം കിട്ടിയതായി ഒക്കെ അറിയാമായിരുന്നെങ്കിലും , ഇങ്ങനെ ഒരു പുസ്തകം ഒക്കെ അവർ എഴുതിയിട്ടുണ്ട് എന്നൊന്നും എനിക്ക് അറിവില്ലായിരുന്നു. ഇതേ പാറ്റേണിൽ ഉള്ള മലാല യൂസഫ് സായിയുടെ പുസ്തകം പക്ഷെ വായിച്ചിട്ടുണ്ട്, ഇഷ്ടപ്പെടുകയും ചെയ്തിരുന്നു. കൂടാതെ ജോ ബൈഡൻ അമേരിക്കൻ പ്രസിഡൻ്റ് ആകുന്ന ഈ വേളയിൽ പല ചർച്ചകളിലും ഇസ്ലാമിക് സ്റ്റേറ്റ്, മധ്യപൂർവേഷ്യയിലെ അമേരിക്കയുടെ ഇടപെടൽ, നടത്തിയ ആക്രമണങ്ങൾ, സൈനിക നടപടികൾ ഇവയൊക്കെ വിഷയം ആയി കടന്നു വന്നത്, ഈ വിഷയത്തിൽ കൂടുതൽ എന്തെങ്കിലും ഒക്കെ വായിച്ചറിയണം എന്നൊക്കെ ഞാൻ മനസ്സിൽ വിചാരിക്കാനൊക്കെ കാരണമായ സമയം കൂടി ആണ് താനും. എന്തായാലും, ഈ കാരണങ്ങളൊക്കെ കൊണ്ട് ഈ പുസ്തകത്തിൻ്റെ കിൻ്റിൽ വേർഷൻ ഞാൻ വാങ്ങി. ഇംഗ്ലീഷിൽ ആണ് പുസ്തകം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത് എങ്കിലും, ഇതൊരു പച്ചയായ ജീവിതാനുഭവം ആയത് കൊണ്ട് പുസ്തകവുമായി ഒരു ബന്ധം കുറച്ച് കൂടി കിട്ടുക മലയാളത്തിൽ ആയിരിക്കും എന്നെനിക്ക് തോന്നി (എൻ്റെ ഒരു തോന്നൽ മാത്രമാണേ). അത് കൊണ്ട് ഇതിൻ്റെ മലയാളം വിവർത്തനം ആണ് വാങ്ങിയത്. പുസ്തകം മറിച്ച് നോക്കിയപ്പോഴാണ് ഇത് മനോരമ ന്യൂസിലെ അവതാരക നിഷ പുരുഷോത്തമൻ ആണ് പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത് എന്ന് മനസ്സിലായത്. അതുകൊണ്ട് പുസ്തകം വായിക്കാനൊരുത്സാഹം ഒക്കെ ഒന്ന് കൂടി വർദ്ധിച്ചു. നമ്മൾ അറിയുന്ന, നമുക്ക് കണ്ട് പരിചയം ഉള്ള ഒരാളുടെ എഫർട് എന്നത് വായിക്കാൻ ഒരു പ്രേരകശക്തി തന്നെയാണല്ലോ!

അപ്പോൾ അതാണ് പുസ്തകം വാങ്ങിയ കഥ. ഇനി പുസ്തകത്തിൻ്റെ കഥ:

പുസ്തകം തുടങ്ങുന്നത് തന്നെ”എല്ലാ യസീദികൾക്കും വേണ്ടി എഴുതിയ പുസ്തകം” എന്ന് പറഞ്ഞുകൊണ്ടാണ്. ഇസ്ലാമിക് സ്റ്റേറ്റിൻ്റെ ക്രൂരതക്ക് പാത്രമാകേണ്ടി വന്ന ഇരുന്നൂറോളം യസീദി കുടുംബങ്ങളിൽ ഒന്നിൽ ജനിച്ച, ഇറാഖി സർക്കാർ ഒരു കാലത്തും അംഗീകരിക്കാത്ത, ഒരു സമൂഹത്തിൻ്റെ ജീവിക്കുന്ന പ്രതിനിധിയായ നാദിയ പിന്നെ ആർക്കാണിത് സമർപ്പിക്കുക? തുടർന്ന് ആദ്യത്തെ അധ്യായത്തിന് തൊട്ടു മുമ്പ് ഇറാഖിൻ്റെ 2014ലെ ഒരു ഭൂപടം ഒക്കെ നൽകിയിട്ടുണ്ട് (പിന്നീടങ്ങോട്ടുള്ള അധ്യായങ്ങളിൽ പറയുന്ന പല സ്ഥലങ്ങളെയും കുറിച്ച് ഒരു ധാരണ കിട്ടാൻ ഇത് വളരെ ഗുണം ചെയ്യുന്നുണ്ട്). വടക്കൻ ഇറാഖിലെ സിഞ്ചാർ പ്രവിശ്യയുടെ തെക്ക് ഭാഗത്തായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന കൊച്ചോ എന്ന ഒരു കുഞ്ഞു യസീദി ഗ്രാമത്തിലാണ് നാദിയ ജനിച്ചത്. കൊച്ചോയിലെ യസീദികൾ ആരാണ്, അവരെങ്ങനെ സുന്നി, കുർദ് മുസ്ലീങ്ങളിൽ നിന്നും വിശ്വാസങ്ങളിലും ആരാധനാ രീതികളിലും വ്യത്യസ്തരായിരിക്കുന്നു, അവിടുത്തെ ഭൂപ്രകൃതി, ജീവിത പശ്ചാത്തലം-നാടോടി കർഷകർ, ആടുമേക്കാൻ പോകുന്നവർ,പുണ്യസ്ഥലങ്ങൾ, അയൽ ഗ്രാമങ്ങൾ ഇതൊക്കെ ഒരു ചിത്രം പോലെ കൊച്ചോയെ വായനക്കാരുടെ മനസ്സിൽ ഇടം പിടിക്കാൻ സഹായിക്കുന്ന തരത്തിൽ മനോഹരമായാണ് ആദ്യഭാഗത്ത് വിവരിച്ചിരിക്കുന്നത്. അറബികൾ അല്ലാത്ത, തലയിൽ ശിരോവസ്ത്രം ധരിക്കാത്ത, അമുസ്ലീങ്ങൾ എന്ന് ചാപ്പ കുത്തപ്പെട്ട യസീദികളെ ഒരു രണ്ടാം കിട സമൂഹമായിയാണ് ഇറാഖി ഭരണകൂടം കണ്ടിരുന്നത് എന്ന് വളരെ വ്യക്തമായി മനസ്സിലാക്കി തരുന്നുണ്ട് നാദിയ. 2014ൽ ആഭ്യന്തര പ്രശ്നങ്ങൾ ചെറിയ തോതിൽ കൊച്ചോയെ ബാധിക്കാൻ തുടങ്ങുന്നത് അവിടുത്തെ രണ്ട് കർഷകരെ അയൽ സുന്നി ഗ്രാമത്തിലേക്ക് തട്ടിക്കൊണ്ട് പോകുന്നതോടെയാണ്. ക്രമേണ ഇത് വലുതാവുകയും അയൽ ഗ്രാമങ്ങളിൽ നിന്നും സഖ്യ കക്ഷികളിൽ നിന്നുമുള്ള സഹായ സഹകരണങ്ങൾ കൊച്ചോക്ക് ലഭിക്കാതാവുകയും ചെയ്തു. അമേരിക്ക – ഇറാഖ് യുദ്ധം ശക്തിപ്പെട്ടതോടെ ഇസ്ലാമിക് സ്റ്റേറ്റ് (ഐസിസ്) കൊച്ചോയെ അവരുടെ അധികാര പരിധിയിലാക്കി. യസീദികളെ മറ്റു മുസ്ലീമുകൾ അമുസ്ലിം ആയിട്ടായിരുന്നു കണക്കാക്കിയിരുന്നത് എന്നത് കൊണ്ട് അവരെ പരമാവധി ഉപദ്രവിച്ചാൽ ദൈവകൃപയും സ്വർഗ്ഗരാജ്യവും തങ്ങൾക്കു ലഭിക്കുമെന്നായിരുന്നു ഐസിസ് ഭീകരരുടെ വിശ്വാസം! അതിനാൽ യസീദികളോട് മതം മാറാൻ അവർ നിർബന്ധിച്ചു. ഇല്ലെങ്കിൽ കടുത്ത ശിക്ഷ നൽകുമെന്ന് ഭീഷണി മുഴക്കിയപ്പോൾ നാദിയ ഉൾപ്പെടുന്ന യസീദികൾ പലായനം തുടങ്ങി. ജീവിതകാലമത്രയും സന്തോഷമായി കൊച്ചോയിൽ കഴിഞ്ഞ യസീദികൾ ഒരു സുപ്രഭാതത്തിൽ വീടും വളർത്തു മൃഗങ്ങളും അവിടുത്തെ ഓർമകളും എല്ലാം ഉപേക്ഷിച്ച് പോകേണ്ടി വന്നു. ഇറാഖി സർക്കാരും കുർദുകളും ഒന്നും ഒരു സഹായവും ചെയ്തില്ല . അമേരിക്കക്കും സഹായിക്കാൻ കഴിയുന്ന സാഹചര്യം ആയിരുന്നില്ല. അങ്ങനെ ഗ്രാമത്തിലെ മുഴുവൻ പുരുഷന്മാരെയും സ്ത്രീകളെയും കുട്ടികളെയും അവർ ഒരു സ്കൂളിൽ തടവിലാക്കി. അതിനു ശേഷം പുരുഷന്മാരെ ഒരു ഭാഗത്തേക്ക് കൊണ്ടുപോയി വെടിവെച്ച് കൊലപ്പെടുത്തി. സ്ത്രീകളിൽ അവിവാഹതരായവരെയും പെൺകുട്ടികളെയും മാത്രം തിരഞ്ഞു പിടിച്ച് മറ്റൊരിടത്തേക്ക് കൊണ്ടുപോയി. ഇതിൻ്റെ ഉദ്ദേശം അവരെയെല്ലാം സബയ ( ലൈംഗിക അടിമ) ആക്കുകയായിരുന്നു. വിശുദ്ധ ഖുർആനിൽ അത് അനുവദിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നും പാപം അല്ലെന്നും ഐസിസ് ഈ പ്രവൃത്തിയെ ന്യായീകരിക്കുകയും ചെയ്തു. അടിമകളുടെ കൂട്ടത്തിൽ നാദിയയും അവരുടെ ബന്ധുക്കളായ പെൺകുട്ടികളും ഒക്കെ ഉണ്ടായിരുന്നു.

മൊസൂളിലേക്ക് ബസ്സിൽ കൊണ്ടുപോകുന്ന വഴിക്ക് തന്നെ അക്ഷമനായി ഒരു ഐസിസ് ഭീകരൻ നാദിയയെ സ്വകാര്യ ഭാഗങ്ങളിലോക്കെ സ്പർശിച്ച് പീഡനം തുടങ്ങുന്നുണ്ട്. ബഹളം വെച്ച നാദിയ അന്ന് മുതൽ തന്നെ അവരുടെ കണ്ണിലെ കരടായി മാറി. മൊസൂളിൽ എത്തിയ ശേഷം ഓരോ ഭീകരർ പെൺകുട്ടികളെ ലൈംഗിക അടിമ ആയി കൊണ്ടുപോയി. ഐസിസിൻ്റെ കണ്ണിൽ അമുസ്‌ലിമായ പെൺകുട്ടികളെ ഒരു വിൽപന വസ്തു ആയി കണ്ടിരുന്നത് കൊണ്ട് സബയകളെ ചന്തകളിലും മറ്റും വെച്ച് കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെട്ടുകൊണ്ടിരുന്നു . യാദൃച്ഛികമായി ഒരു ചന്തയിൽ വെച്ച് നാദിയ അവരുടെ ഒരു ബന്ധുവിനെ അടിമയായി കാണുകയൊക്കെ ചെയ്യുന്നത് നാദിയ ഹൃദയസ്പർശിയായി പറയുന്നുണ്ട്. ഏതാനും ദിവസങ്ങൾക്ക് ശേഷം ഒരു ഐസിസ് കോടതിയിൽ വെച്ച് നാദിയയെ അബായയും ശിരോവസ്ത്രവും മുഖവരണവും നിർബന്ധിച്ച് ധരിപ്പിച്ചു. നാദിയയെ കിട്ടിയ ഐസിസ് ഭീകരൻ അവരെ ലൈംഗിക പീഡനത്തിനിരയാക്കി. പിന്നീട് പലർക്കും ഇടക്കിടെ ഒറ്റക്കും കൂട്ടമായും ഒക്കെ കാഴ്ചവച്ചു. ആർത്തവ സമയം ആണെന്ന് പറഞ്ഞിട്ടും അത് പരിശോധിച്ച് ഉറപ്പു വരുത്തണം എന്ന് ആവശ്യപ്പെടുകയും പരിശോധിച്ച് ഉറപ്പു വരുത്തി, ശേഷം ക്രൂരമായി പീഡിപ്പിക്കപ്പെടുകകയും തളർന്നു പോകുകയും ഒക്കെ ചെയ്ത സംഭവങ്ങൾ നാദിയ പറയുമ്പോൾ, വായനക്കാരിലേക്ക് കൂടി ആ തളർച്ചയും വേദനയും തുളച്ചു കയറുന്നുണ്ട്. ഇറാഖിലെ കൊടും ചൂടുള്ള കാലാവസ്ഥയെ കുറിച്ചും നിർജലീകരണത്തെ കുറിച്ചും നാദിയ പറയുമ്പോൾ വായനക്കാരനിലേക്കും ആ ചൂട് ഇറങ്ങുന്നുണ്ട്. ഒരു ഭീകരൻ്റെ വീട്ടിൽ ജോലിക്കാരി ആയി തൻ്റെ അമ്മയുടെ പ്രായമുള്ള ഒരു സ്ത്രീ, തൻ്റെ അവസ്ഥകൾ മുഴുവൻ പറഞ്ഞറിഞ്ഞിട്ടും ക്രൂരമായി പെരുമാറിയത് നാദിയയെയും വായനക്കാരെയും ഒരുപോലെ അൽഭുതപ്പെടുത്തുന്നുണ്ട്. ഇടയ്ക്ക് രക്ഷപ്പെടാൻ ശ്രമിച്ചതിന് കൊടിയ പീഡനം ആണ് നാദിയക്ക് അനുഭവിക്കേണ്ടി വന്നത്. ശാരീരികമായി തകർന്നെങ്കിലും മനോവീര്യം ഒട്ടും നഷ്ടപ്പെടാതിരുന്ന നാദിയ പ്രതീക്ഷ വെച്ച് പുലർത്തി. ഇടയ്ക്ക് തൻ്റെ ബന്ധുക്കൾക്ക് എന്ത് സംഭവിച്ചു , കൂടെ ഉണ്ടായിരുന്ന പെൺകുട്ടികൾക്ക് എന്ത് സംഭവിച്ചു, അവർ എവിടെയാണ്, ജീവിച്ചിരിപ്പുണ്ടോ എന്നൊക്കെ ഓർത്ത് നാദിയ വിഷമിക്കുകയും ഉൽക്കണ്ഠപ്പെടുകയും ചെയ്തു.ഒടുവിലായി കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെട്ട ഭീകരൻ സിറിയയിലേക് തന്നെ കൊണ്ടുപോകും എന്നൊരു ഘട്ടം വന്നപ്പോൾ എങ്ങനെയും രക്ഷപ്പെടണം എന്ന് നാദിയ കരുതി. സംഗതിവശാൽ അവസാനം നാദിയ ചെന്നു പെട്ട ഹാജി സൽവൻ എന്ന ഭീകരൻ ഒരല്പം മനുഷ്യത്വം ഉള്ളവൻ ആയിരുന്നു. തളർന്നു പോയിരുന്ന നാദിയക്ക് അയാൾ ഭക്ഷണവും മരുന്നുമൊക്കെ നൽകി, നാദിയക്ക് വസ്ത്രങ്ങൾ വാങ്ങാൻ തയ്യാറായി. അതിനായി വീടിൻ്റെ വാതിൽ പൂട്ടാതെ അയാൾ പുറത്ത് പോയ സമയം രണ്ടാമതൊന്ന് ആലോചിക്കാതെ നാദിയ തൻ്റെ മനോബലം മാത്രം കൈ മുതലാക്കി അവിടെ നിന്ന് ഓടി രക്ഷപ്പെട്ടു. ഒരുപാട് ഒളിഞ്ഞും തെളിഞ്ഞും ഓടിയും നടന്നും നാദിയ പ്രാന്തപ്രദേശങ്ങളിൽ എത്തി. ഐസിസ് കേന്ദ്രങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്ന പ്രദേശങ്ങളെക്കാളും വളരെ താഴെ തട്ടിൽ ജീവിച്ചിരുന്ന ഒരു കൂട്ടം സാധാരണക്കാരുടെ പ്രദേശം ആണ് അതെന്ന് മനസ്സിലാക്കിയ നാദിയ കൂടുതലൊന്നും ആലോചിക്കാതെ പാതി രാത്രിയിൽ ഒരു വീട്ടിലേക്ക് ഓടി ക്കയറി. റെസ്റ്റ് ഈസ് ഹിസ്റ്ററി എന്ന് വേണം പറയാൻ. ഐസിസ് നടപടികളിൽ മനം മടുത്ത ഒരു സാധാരണ സുന്നി മധ്യവർഗ കുടുംബത്തിൻ്റെ വീടായിരുന്നു അത്. അവിടെ ഉള്ളവർ വളരെ നല്ലവരും സഹായ മനസ്ഥിതി ഉള്ളവരും ആയിരുന്നു. സുന്നി ആയിരുന്നിട്ടും അവർ യസീദിയായ നാദിയയെ സംരക്ഷിച്ചു. ഐസിസ് ഭീകരരുടെ കണ്ണുവെട്ടിച്ച് നാദിയയെ അവിടെ നിന്നും രക്ഷപ്പെടുത്തുക വളരെ ശ്രമകരമായ ഒരു ദൗത്യം തന്നെ ആയിരുന്നു. എങ്കിലും അവിടുത്തെ ഒരു നാസർ എന്ന ചെറുപ്പക്കാരൻ ആ വെല്ലുവിളി ഏറ്റെടുക്കുകയും, കുർദിസ്ഥാനിലെ നാദിയയുടെ സഹോദരനുമായി ബന്ധപ്പെടുകയും, നാദിയക്ക് ഭാര്യ ആണെന്ന് പറഞ്ഞു ഒരു വ്യാജ ഐ ഡി ഉണ്ടാക്കി കുർദിസ്ഥാനിലേക്ക് കടക്കാൻ സഹായിക്കുകയും ചെയ്തു. നാദിയയും നാസറും കുർദിസ്ഥാനിലേക്ക് ഐസിസിൻ്റെ ഓരോ ചെക്പോസ്‌റ്റിലെയും ചോദ്യങ്ങൾ നേരിട്ടുകൊണ്ട് പോകുന്ന ആ ഉദ്വേഗജനകമായ യാത്രാവിവരണം ഒരു വായനക്കാരനും മറക്കാൻ കഴിയില്ല. പൊതു ലൈംഗിക അടിമയാക്കി നിശ്ചയിച്ചിരുന്ന നാദിയയുടെ ചിത്രം ഉണ്ടായിരുന്ന ചെക്പോസ്റ്റിൽ ഒരു ചെറിയ സംശയം തോന്നി, മുഖാവരണം ഒന്ന് പൊക്കി നോക്കിയാൽ തീർന്നു പോകുമായിരുന്നു നാദിയയുടെയും നാസറിൻ്റെയും കുടുംബത്തിൻ്റെയും ജീവൻ . ആ ഒരു വെല്ലുവിളി ഏറ്റെടുത്ത നാസറിനെ വളരെ ബഹുമാനത്തോടെ അല്ലാതെ ഒരു വായനക്കാരനും നോക്കി കാണാൻ സാധിക്കുകയില്ല. നാദിയയെ അവരുടെ സഹോദരനെ ഏൽപിച്ച് നാസർ തിരിച്ച് പോരുമ്പോൾ നാദിയയുടെ കണ്ണുകൾ മാത്രമല്ല നിറയുന്നത്. നാസറിനെ പോലെ ഉള്ള നല്ല മനുഷ്യർ ഉള്ളത് കൊണ്ടാണ് ഈ ലോകം നിലനിന്നു പോകുന്നത് എന്ന് ഒരു ഓർമപ്പെടുത്തൽ കൂടി അത് തരുന്നുണ്ട്.

സഹോദരൻ്റെ അടുത്തെത്തിയ നാദിയ തൻ്റെ കുടുംബത്തിന് സംഭവിച്ചത് ഒക്കെ അറിഞ്ഞു വിഷമിച്ചു. അവശേഷിക്കുന്ന ബന്ധുക്കളെ പല ക്യാംപുകളിൽ നിന്നും കണ്ടുപിടിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. ശേഷം ജർമനി യിലേക്ക് അഭയാർത്ഥികളായി പോയി. അഭിഭാഷക അമൽ ക്ലൂണിയെ കണ്ട് മുട്ടി. അവരിലൂടെ ലോകം യസീദികളെ അറിഞ്ഞു, നാദിയ ഉൾപ്പടെയുള്ള പെൺകുട്ടികൾക്ക് സംഭവിച്ചത് എന്തെന്ന് അറിഞ്ഞു, നാദിയയുടെ പോരാട്ടങ്ങൾ അറിഞ്ഞു. ഇന്നും നാദിയ തൻ്റെ പഴയ കൊച്ചോ തിരിച്ച് കിട്ടാനും അവിടത്തെ പഴയ ജീവിതവും ആഗ്രഹിക്കുന്നു. ഒരു പെൺകുട്ടികൾക്കും ഇങ്ങനെ സംഭവിക്കരുത്, അതിൽ അവസാനത്തെ പെൺകുട്ടി ആയിരിക്കണം നാദിയ എന്ന് ആത്മകഥയുടെ അവസാനം പുസ്തകത്തിൻ്റെ പേര് അന്വർത്ഥം ആക്കിക്കൊണ്ട് നാദിയ പറഞ്ഞു വെക്കുന്നു.

ഇങ്ങനെ സംഭവിക്കുന്ന അവസാനത്തെ പെൺകുട്ടി ആവണം നാദിയ എന്ന് ഇന്ന് നമ്മൾ കേൾക്കുമ്പോൾ, ലോകത്ത് എത്രയോ നാദിയമാർ ജനിച്ചിട്ടുണ്ടാവും എന്നത് തീർച്ച. ചൈനയിലെ ഉയ്ഗൂർ വംശഹത്യയുടെയും ബംഗ്ലാദേശിലെ രോഹിൻക്യരുടെ പീഡന അനുഭവങ്ങളും അതിജീവനത്തിൻ്റെ കഥകളും ആർജ്ജവത്തോടെ മറ്റൊരു നാദിയ വന്ന് പറഞ്ഞു കേൾക്കും വരെ ഒന്നും കണ്ടില്ലെന്നും കേട്ടില്ലെന്നും നടിച്ച് ഈ മൂഢസ്വർഗത്തിൽ നമുക്ക് കാത്തിരിക്കാം!

ഇനി പുസ്തകം വായിച്ചു കഴിഞ്ഞ് പറയാനുള്ള കഥ:

ആർക്കെങ്കിലും ഇനി ഈ പുസ്തകം വാങ്ങാനോ വായിക്കാനോ താൽപര്യം ഉണ്ടെങ്കിൽ അവരോട് ചിലത് പറയാനുണ്ട്:

1. മലയാളം വിവർത്തനത്തിൽ ഒരുപാട് അച്ചടി പിശകുകൾ ഉണ്ട്. അത് ഒരു കല്ലുകടിയായി തോന്നി. ഇംഗ്ലീഷ് വേർഷൻ ആയിരിക്കും ഇക്കാര്യത്തിൽ മെച്ചം.

2. പുസ്തകം വായിക്കുമ്പോൾ നാദിയയുടെ പ്രസംഗങ്ങളുടെ ഒക്കെ യൂട്യൂബ് വീഡിയോകൾ കാണുന്നത് നന്നായിരിക്കും.

3. പുസ്തകത്തിൽ പറയുന്ന പല കാര്യങ്ങളും വിശ്വാസികളായ മുസ്ലീം സഹോദരങ്ങൾക്ക് ഉൾകൊള്ളാൻ കഴിഞ്ഞെന്ന് വരില്ല. യഥാർത്ഥ വായനക്കാരൻ എന്ന നിലയിലേക്ക് മാറാൻ ഒരു മതത്തിൻ്റെ മാത്രം വക്താവായി ഈ പുസ്തകത്തെ സമീപിച്ചാൽ കഴിഞ്ഞെന്നും വരില്ല!

On “21 Lessons for the 21st Century”

After ‘Sapiens’ this was my second encounter with Yuval Noah Harari’s writings. I enjoyed mainly his perspectives on technological challenges (Part 1) and political challenges (Part 2) we are going to face in another 30 years. The whole book is written in a very simplified manner so that it provides a better reading experience. All the challenges that the book describe may not become a reality, but sound sensible . To be honest, some chapters don’t have much to offer other than just acknowledging the issues; nevertheless, I would say it is worthwhile to look at atleast the first chapter of this book to have a simplified yet critical thinking about the technological challenges we are gonna face as a cross product of infotech and biotech. It is also a good practice to watch interviews with the author of the book you read, to help establishing a better relationship with the book while reading. Harari has appeared in many interviews which are interesting as well. You can find those from platforms like YouTube.